«Χειμερινός εφιάλτης» στην Ευρώπη: Τα αποθέματα φυσικού αερίου στο χαμηλότερο επίπεδο 13 ετών

Σε κατάσταση αυξημένης επιφυλακής μπαίνει η ευρωπαϊκή αγορά ενέργειας ενόψει του χειμώνα, καθώς τα αποθέματα φυσικού αερίου της ΕΕ βρίσκονται στα χαμηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί για την εποχή εδώ και 13 χρόνια.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία, οι αποθήκες φυσικού αερίου στην ΕΕ ήταν την τελευταία εβδομάδα του Αυγούστου μόλις 63% γεμάτες, έναντι περίπου 80% που αποτελεί τον μέσο όρο των τελευταίων ετών για την ίδια περίοδο.

Η εξέλιξη έχει προκαλέσει αυτό που οι αναλυτές της αγοράς περιγράφουν ως «χειμερινό πανικό», καθώς όσο πλησιάζει η περίοδος θέρμανσης τόσο αυξάνονται οι ανησυχίες για την πορεία των τιμών.

Ο φόβος για τα 100 ευρώ ανά MWh

Το μεγάλο ερώτημα πλέον είναι μέχρι πού μπορούν να φτάσουν οι τιμές καθώς η ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς του φυσικού αερίου, το ολλανδικό TTF, έχει ήδη ξεπεράσει τα 68 ευρώ ανά μεγαβατώρα (MWh), καταγράφοντας υψηλό τριετίας και επίπεδα υπερδιπλάσια σε σχέση με την αρχή του έτους.

Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι ένας ιδιαίτερα ψυχρός χειμώνας, σε συνδυασμό με περιορισμένες προμήθειες, θα μπορούσε να οδηγήσει τις τιμές ακόμη και στην περιοχή των 90-120 ευρώ/MWh.

Ακόμη πιο ανησυχητική είναι η εκτίμηση της Goldman Sachs ότι, εάν οι εξαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) από τη Μέση Ανατολή αποκατασταθούν μόνο σταδιακά, η ευρωπαϊκή τιμή αναφοράς θα μπορούσε να χρειαστεί να ξεπεράσει τα 100 ευρώ/MWh, ώστε να περιοριστεί η ζήτηση από την Ασία και να εξασφαλίσει η Ευρώπη τα απαραίτητα φορτία.

Τι έχει αδειάσει τις ευρωπαϊκές αποθήκες

Η εικόνα δεν είναι αποτέλεσμα ενός μόνο παράγοντα.

Ο περσινός χειμώνας ολοκληρώθηκε με σχετικά αυξημένη κατανάλωση φυσικού αερίου, ενώ οι ακραίες θερμοκρασίες του φετινού καλοκαιριού αύξησαν τη ζήτηση για ηλεκτρική ενέργεια και, κατ’ επέκταση, για φυσικό αέριο.

Παράλληλα, οι υψηλές θερμοκρασίες επηρέασαν την παραγωγή πυρηνικής ενέργειας σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες, καθώς ορισμένες μονάδες χρειάστηκε να περιορίσουν ή να διακόψουν προσωρινά τη λειτουργία τους.

🇪🇺 European natural gas prices top €70/MWh as LNG flows through Hormuz remain shut. With EU storage only ~64% full, one has to wonder if it will be another record year for European natgas traders? 😏 https://t.co/ZPNzIW9q3I

— Susan Sakmar (@SusanSakmar) August 28, 2026

Την ίδια ώρα, η παραγωγή από αιολικά πάρκα κινήθηκε σε χαμηλά επίπεδα σε τμήματα του καλοκαιριού, αυξάνοντας την ανάγκη για ηλεκτροπαραγωγή από φυσικό αέριο.

Το πρόβλημα επιδεινώθηκε από τις αναταράξεις στις μεταφορές LNG μέσω των θαλάσσιων οδών της Μέσης Ανατολής. Οι περιορισμοί στη ναυσιπλοΐα μέσω των Στενών του Ορμούζ περιόρισαν σημαντικά τις εξαγωγές από χώρες-κλειδιά, μεταξύ των οποίων το Κατάρ.

Η Ευρώπη θα ανταγωνιστεί την Ασία για LNG

Το βασικό πρόβλημα είναι ότι η Ευρώπη δεν βρίσκεται μόνη της στην αγορά.

Καθώς οι θερμοκρασίες θα αρχίσουν να υποχωρούν, οι ευρωπαϊκές χώρες θα χρειαστεί να διεκδικήσουν φορτία LNG από μια παγκόσμια αγορά στην οποία συμμετέχουν και οι ασιατικές οικονομίες.

Με τα παγκόσμια περιθώρια προσφοράς να παραμένουν περιορισμένα τους επόμενους 12 μήνες, ο ανταγωνισμός αναμένεται να ενταθεί.

Νέα έργα στο Κατάρ δεν αναμένεται να φτάσουν σε πλήρη δυναμικότητα πριν από το δεύτερο εξάμηνο του 2027, περιορίζοντας τις άμεσες δυνατότητες ενίσχυσης της παγκόσμιας προσφοράς.

Έτσι, η τιμή γίνεται το βασικό εργαλείο για να εξασφαλίσει η Ευρώπη τα απαραίτητα φορτία.

Γερμανία, Ολλανδία και Βέλγιο σε χαμηλά επίπεδα

Η εικόνα δεν είναι ίδια σε ολόκληρη την Ευρώπη.

Χώρες όπως η Ιταλία και η Πολωνία έχουν καταφέρει να ανεβάσουν τα αποθέματά τους πάνω από το 80%. Αντίθετα, στη Γερμανία, η οποία διαθέτει τη μεγαλύτερη αποθηκευτική δυναμικότητα φυσικού αερίου στην Ευρώπη, οι εγκαταστάσεις είναι περίπου 50% γεμάτες.

Germany risks missing gas storage target, threatening industry output
➡️ https://t.co/KR98QXtoRm pic.twitter.com/jzt2Yrd7pn

— euronews (@euronews) August 29, 2026

Ακόμη χαμηλότερα βρίσκονται το Βέλγιο και η Ολλανδία, με τα αποθέματα να διαμορφώνονται περίπου στο 51% και 45%, αντίστοιχα.

Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερη σημασία και για τη Βρετανία, καθώς οι αγορές φυσικού αερίου της συνδέονται άμεσα με την ηπειρωτική Ευρώπη μέσω αγωγών.

«Σχεδόν καθόλου φυσικό αέριο» στις βρετανικές αποθήκες

Η Βρετανία θεωρείται ιδιαίτερα εκτεθειμένη στη διεθνή μεταβλητότητα, καθώς αποτελεί έναν από τους μεγαλύτερους καταναλωτές φυσικού αερίου στην Ευρώπη, αλλά διαθέτει σχετικά περιορισμένη εγχώρια αποθηκευτική δυναμικότητα.

Η χώρα βασίζεται σε εισαγωγές μέσω αγωγών από την Ευρώπη, αλλά και σε φορτία LNG που φτάνουν με πλοία από τις ΗΠΑ και τη Μέση Ανατολή.

Ο επικεφαλής της Centrica, Chris O’Shea, προειδοποίησε μάλιστα ότι η Βρετανία διαθέτει «σχεδόν καθόλου φυσικό αέριο σε αποθήκευση» ενόψει του επόμενου χειμώνα.

Η εξάρτηση από τις εισαγωγές αναμένεται να αυξηθεί τα επόμενα χρόνια, καθώς η παραγωγή στη Βόρεια Θάλασσα μειώνεται.

Το κρίσιμο στοίχημα του Ορμούζ

Όλα τα βλέμματα στρέφονται πλέον στην πορεία των εξελίξεων στη Μέση Ανατολή και κυρίως στο εάν θα αποκατασταθούν οι ροές LNG μέσω των Στενών του Ορμούζ.

Μια ουσιαστική επαναφορά των εξαγωγών θα μπορούσε να δώσει στην Ευρώπη πολύτιμη «ανάσα», επιτρέποντάς της να ξεκινήσει τον χειμώνα με χαμηλά μεν, αλλά διαχειρίσιμα αποθέματα.

Εάν όμως οι ροές παραμείνουν περιορισμένες, η κατάσταση μπορεί να γίνει πολύ πιο δύσκολη.

Οι αναλυτές εκτιμούν ότι τότε η Ευρώπη θα βρεθεί αντιμέτωπη με πολύ υψηλότερες τιμές φυσικού αερίου, αυξημένους λογαριασμούς για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ενώ στο δυσμενέστερο σενάριο δεν αποκλείονται περιορισμοί στην κατανάλωση από τη βιομηχανία.

Ο χειμώνας θα κρίνει την τελική εικόνα

Παρά την έντονη ανησυχία στις αγορές, οι αναλυτές δεν προβλέπουν προς το παρόν φυσική έλλειψη φυσικού αερίου στην Ευρώπη.

Το πρόβλημα είναι κυρίως το πόσο ακριβά θα χρειαστεί να αγοράσει η Ευρώπη το αέριο που θα χρειαστεί.

Ένας ήπιος χειμώνας στις αρχές της περιόδου θα μπορούσε να προσφέρει χρόνο για αναπλήρωση των αποθεμάτων. Αντίθετα, ένα παρατεταμένο κύμα ψύχους, ιδιαίτερα στα τέλη του χειμώνα, θα μπορούσε να πιέσει δραματικά τις διαθέσιμες ποσότητες.

Και όσο χαμηλότερα βρίσκονται τα αποθέματα, τόσο μειώνεται η δυνατότητα άντλησης μεγάλων ποσοτήτων φυσικού αερίου σε μία ημέρα υψηλής ζήτησης.

Με την Ευρώπη να μπαίνει στον χειμώνα με αποθήκες μόλις στο 63%, τον διεθνή ανταγωνισμό για LNG να εντείνεται και την τιμή του TTF να έχει ήδη περάσει τα 68 ευρώ/MWh, το επόμενο διάστημα αναμένεται κρίσιμο.

Το ερώτημα πλέον δεν είναι μόνο αν θα υπάρχει αρκετό φυσικό αέριο. Είναι πόσο θα χρειαστεί να πληρώσει η Ευρώπη για να το εξασφαλίσει.

Πηγή: iefimerida.gr