Η μόνη συμβουλή για να πετύχεις στις Πανελλαδικές

«Σκέψου σε τι είσαι πραγματικά καλός. Εκεί είναι πιο πιθανό να πετύχεις». Αυτή ήταν η πρώτη σκέψη που μοιράστηκαν με το Creta24 ειδικοί από τα ΚΕΔΑΣΥ της Κρήτης, οι οποίοι όλη τη χρονιά στήριξαν μαθητές και μαθήτριες που προετοιμάζονται για τις Πανελλαδικές εξετάσεις. 

Οι ψυχολόγοι και οι κοινωνικοί λειτουργοί που εργάζονται στα Κέντρα Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης βρίσκονται καθημερινά δίπλα σε εφήβους που παλεύουν με το άγχος, την εξάντληση, την πίεση και τον φόβο της αποτυχίας. Υποστηρίζουν μαθητές που δίνουν προφορικές εξετάσεις, παιδιά που χρειάζονται ψυχολογική ενίσχυση αλλά και οικογένειες που προσπαθούν να διαχειριστούν μία από τις πιο δύσκολες περιόδους της σχολικής ζωής.

Μιλώντας στο Creta24, οι ειδικοί εξηγούν πως οι γνωστές συμβουλές όπως «κάνε διαλείμματα», «βγες μια βόλτα» ή «πιες περισσότερο νερό» συχνά ακούγονται υπερβολικά απλές για παιδιά που κουβαλούν χρόνια πίεσης και αδιάκοπου διαβάσματος. Η πραγματική ερώτηση, λένε, είναι άλλη: «Τι είναι αυτό που αγαπάς τόσο ώστε να θέλεις να το κάνεις μέρος της ζωής σου;».

Για τους ίδιους, αυτή δεν είναι απλώς μια συμβουλή για τις εξετάσεις, αλλά μια στάση ζωής. Γιατί όταν κάποιος κάνει κάτι που τον ενδιαφέρει πραγματικά και αξιοποιεί τις δυνατότητές του, έχει περισσότερες πιθανότητες να επιμείνει, να εξελιχθεί και τελικά να πετύχει. Οι Πανελλαδικές μπορεί να είναι ένας δρόμος προς αυτόν τον στόχο, δεν είναι όμως ο μοναδικός. Και αυτό είναι κάτι που οι έφηβοι χρειάζεται να ακούσουν περισσότερο από ποτέ.

Οι Πανελλαδικές δεν είναι η ζωή σου

Την ίδια ώρα για χιλιάδες μαθητές, οι Πανελλαδικές μοιάζουν με μια τελική δοκιμασία που θα κρίνει τα πάντα. Την αξία τους, το μέλλον τους, ακόμη και την εικόνα που έχουν για τον εαυτό τους. Οι ειδικοί όμως επιμένουν πως αυτή η αντίληψη είναι από τα μεγαλύτερα βάρη που κουβαλούν οι έφηβοι.

Το άγχος πριν από τις εξετάσεις είναι φυσιολογικό. Το σώμα αντιδρά σαν να βρίσκεται μπροστά σε μια απειλή. Η καρδιά χτυπά πιο γρήγορα, η αναπνοή αλλάζει, το μυαλό μπλοκάρει. Σύμφωνα με ψυχολόγους που μίλησαν πολλοί μαθητές βιώνουν ταχυκαρδίες, αϋπνία, σφίξιμο στο στομάχι ή ακόμη και το γνωστό «μπλακ άουτ», παρότι έχουν διαβάσει καλά.

Αυτό δεν σημαίνει ότι δεν είναι προετοιμασμένοι. Σημαίνει ότι βρίσκονται υπό μεγάλη πίεση. Όμως δεν πρέπει να ξεχνούν την αλήθεια. Πως η προσωπική αξία ενός παιδιού δεν μπορεί να μετρηθεί με έναν βαθμό ή με μια σχολή. Η αποτυχία δεν ακυρώνει την προσπάθεια, ούτε καθορίζει το μέλλον ενός ανθρώπου. Και η επιτυχία δεν έρχεται πάντα με τον τρόπο που έχουμε αρχικά φανταστεί.

 Τι βοηθά πραγματικά τις τελευταίες ημέρες

Λίγο πριν από τις εξετάσεις, οι περισσότεροι μαθητές προσπαθούν να χωρέσουν όσο περισσότερη ύλη μπορούν μέσα σε λίγες ημέρες. Ωστόσο, η τακτική συχνά οδηγεί στο αντίθετο αποτέλεσμα.

Ο εγκέφαλος χρειάζεται ξεκούραση για να αποδώσει. Ο ύπνος δεν είναι πολυτέλεια αλλά απαραίτητη προϋπόθεση για συγκέντρωση και μνήμη. Ακόμη και έξι ή επτά ώρες συνεχόμενου ύπνου μπορούν να βοηθήσουν περισσότερο από ένα ακόμη ξενύχτι πάνω από τα βιβλία. Ειδικοί τονίζουν επίσης ότι οι τελευταίες ημέρες δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για εξαντλητικά διαγωνίσματα και ατελείωτες επαναλήψεις. Περισσότερο βοηθά ένα σταθερό πρόγραμμα, η οργάνωση της ημέρας και οι μικροί, ρεαλιστικοί στόχοι.

 Το άγχος δεν είναι αδυναμία

Πολλά παιδιά ντρέπονται να παραδεχτούν ότι φοβούνται. Όμως το άγχος δεν είναι σημάδι αδυναμίας. Είναι μια φυσιολογική αντίδραση του οργανισμού όταν βιώνει πίεση και αβεβαιότητα.

Εξίσου σημαντικό είναι να αποφεύγονται οι συγκρίσεις. Κάθε μαθητής έχει διαφορετικό ρυθμό, διαφορετικές αντοχές και διαφορετικούς στόχους. Οι Πανελλαδικές δεν είναι ένας αγώνας μεταξύ συμμαθητών αλλά μια προσωπική διαδρομή.

 Τι χρειάζονται περισσότερο οι έφηβοι από τους γονείς τους

Οι ειδικοί επισημαίνουν ότι οι γονείς μπορούν είτε να λειτουργήσουν ως στήριγμα είτε να αυξήσουν άθελά τους την πίεση.  Ένα σπίτι με ηρεμία, σταθερότητα και κατανόηση βοηθά έναν μαθητή περισσότερο από οποιαδήποτε υπενθύμιση για διάβασμα. Οι συνεχείς ερωτήσεις για ώρες μελέτης, ύλη και βαθμούς συχνά ενισχύουν το άγχος αντί να κινητοποιούν.

Αυτό που έχουν περισσότερο ανάγκη οι έφηβοι είναι να ακούσουν ότι η αγάπη και η αποδοχή των γονιών τους δεν εξαρτώνται από το αποτέλεσμα. Ότι ακόμη κι αν δεν πάνε όλα όπως τα είχαν φανταστεί, θα συνεχίσουν να έχουν δίπλα τους ανθρώπους που τους στηρίζουν.

 Και αν νιώθεις ότι δεν αντέχεις άλλο;

Οι ειδικοί υπενθυμίζουν πως κανένα αποτέλεσμα δεν αξίζει περισσότερο από την ψυχική υγεία ενός παιδιού.

Αν ένας μαθητής αισθάνεται ότι το άγχος τον κατακλύζει, ότι δεν μπορεί να διαχειριστεί την πίεση ή ότι χρειάζεται να μιλήσει σε κάποιον, υπάρχουν άνθρωποι που μπορούν να βοηθήσουν. Η Ευρωπαϊκή Γραμμή Υποστήριξης Παιδιών και Εφήβων 116111 λειτουργεί δωρεάν όλο το 24ωρο με κοινωνικούς λειτουργούς και ψυχολόγους που συνομιλούν καθημερινά με παιδιά και εφήβους.

Επίσης μπορεί να απευθυνθεί στους ειδικούς των Κέντρεων Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης της περιοχής τους.

ΚΕΔΑΣΥ Ηρακλείου: 2810215020
ΚΕΔΑΣΥ Xανίων: 2821027665
KΕΔΑΣΥ Λασιθίου: 28410-82480
ΚΕΔΑΣΥ Ρεθύμνου: 2831035185