Ερευνητική ομάδα από την Κίνα διαπιστώνει ότι τα παγκόσμια ποσοστά νέων περιστατικών ψωρίασης καταγράφουν ανοδική τάση από το 1990 έως το 2021 -μια πορεία που, σύμφωνα με τις προβλέψεις, αναμένεται να συνεχιστεί και τις επόμενες δεκαετίες για άνδρες και γυναίκες. Η ψωρίαση, μια χρόνια φλεγμονώδης δερματοπάθεια με σημαντικό αντίκτυπο στην ποιότητα ζωής, αποτελεί κρίσιμο πεδίο έρευνας για τη διαμόρφωση αποτελεσματικών στρατηγικών δημόσιας υγείας, την έγκαιρη διάγνωση και τη βελτίωση της πρόσβασης σε θεραπεία διεθνώς.
Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο JAMA Dermatology, εκτίμησε την παγκόσμια επίπτωση της ψωρίασης έως το 2050, εξετάζοντας παράλληλα πώς αυτή διαφοροποιείται ανά ηλικία, φύλο και περιοχή. Τα δεδομένα βασίστηκαν στη Μελέτη Παγκόσμιου Φορτίου Νόσων (Global Burden of Disease – GBD) 2021 και κάλυψαν 236 χώρες, περιλαμβάνοντας ποσοστά επίπτωσης, επιπολασμού και DALYs.
Ανοδική πορεία των περιστατικών παγκοσμίως
Τα στοιχεία δείχνουν μια ελαφρά αλλά σταθερή αύξηση της ψωρίασης την τελευταία τριακονταετία.
- Στους άνδρες, η επίπτωση αυξήθηκε από 56,89 σε 62,77 περιστατικά ανά 100.000 κατοίκους (άνοδος 10,3%).
- Στις γυναίκες, από 57,08 σε 61,26 ανά 100.000 (άνοδος 7,3%).
Με βάση τις προβλέψεις, έως το 2050 τα ποσοστά αναμένεται να φτάσουν περίπου τα 70 περιστατικά ανά 100.000 κατοίκους στους άνδρες και τα 66 στις γυναίκες.
Όσον αφορά τη σχέση ηλικίας-φύλου, η διαφορά στα προσαρμοσμένα κατά ηλικία ποσοστά παραμένει μικρή (περίπου 1,5 ανά 100.000), όμως ακολουθεί σταθερά ανοδική πορεία. Στα παιδιά και τους εφήβους έως 19 ετών τα ποσοστά είναι παρόμοια, με τις γυναίκες να εμφανίζουν ελαφρώς υψηλότερη επίπτωση έως την ηλικία των 25–29, όπου οι καμπύλες των δύο φύλων συγκλίνουν. Μετά από αυτό το σημείο, οι άνδρες παρουσιάζουν εντονότερη αύξηση.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η εικόνα ανά περιοχή:
- Βόρεια Αμερική και Δυτική Ευρώπη καταγράφουν τα υψηλότερα ποσοστά επίπτωσης και επιπολασμού.
- Ανατολική Ασία και Υποσαχάρια Αφρική εμφανίζουν σημαντικά χαμηλότερες εκτιμήσεις, εύρημα που ενδέχεται να αντικατοπτρίζει και περιορισμένη διαθεσιμότητα ή ακρίβεια δεδομένων.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η απουσία ενιαίων συστημάτων καταγραφής, κωδικοποίησης και παρακολούθησης υγειονομικής χρήσης δυσχεραίνει τις άμεσες συγκρίσεις μεταξύ περιοχών και πιθανόν οδηγεί σε υποεκτίμηση του πραγματικού φορτίου της νόσου σε πολλές χώρες.
Πού οφείλεται η παρατηρούμενη αύξηση
Τα ακατέργαστα δεδομένα δεν αποτυπώνουν τη σοβαρότητα της νόσου για κάθε ασθενή, ούτε λαμβάνουν υπόψη περιβαλλοντικούς ή περιβαλλοντικούς παράγοντες -όπως ρύπανση, διατροφή ή συνήθειες ζωής -που μπορεί να επηρεάζουν την εμφάνιση της ψωρίασης.
Σύμφωνα με τους ερευνητές, η άνοδος των διαγνώσεων ενδέχεται να οφείλεται:
- Στη μεγαλύτερη κλινική επαγρύπνηση, χάρη στη βελτιωμένη ενημέρωση και εκπαίδευση των γιατρών.
- Στις νέες θεραπευτικές επιλογές, καθώς τα περισσότερα σύγχρονα συστηματικά φάρμακα διατέθηκαν μετά το 2013, οδηγώντας περισσότερους ασθενείς σε διάγνωση και θεραπεία.
- Σε κοινωνικοοικονομικούς παράγοντες, που επηρεάζουν την πρόσβαση σε υπηρεσίες υγείας και τα επίπεδα αναφοράς.
- Στη «θεωρία υγιεινής», σύμφωνα με την οποία τα εξαιρετικά υψηλά επίπεδα καθαριότητας και μικροβιακής αποστείρωσης του σύγχρονου τρόπου ζωής μπορεί να επηρεάζουν τη ρύθμιση του ανοσοποιητικού συστήματος.
- Παράλληλα, δεν αποκλείεται η συμβολή διατροφικών παραγόντων, ωστόσο οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι τα διαθέσιμα στοιχεία δεν επιτρέπουν ασφαλή συμπεράσματα.
Συμπέρασμα
Τα ευρήματα προσφέρουν μια πολύτιμη, αν και όχι απόλυτα ακριβή, εικόνα για τη μελλοντική εξέλιξη του παγκόσμιου φορτίου της ψωρίασης. Η ανοδική τάση υπογραμμίζει την ανάγκη για καλύτερα συστήματα καταγραφής, στοχευμένες πολιτικές δημόσιας υγείας, έγκαιρη διάγνωση και διευρυμένη πρόσβαση σε θεραπεία, ιδίως σε χώρες με περιορισμένη υγειονομική κάλυψη.
