Η κατάχρηση εισπνεόμενων αυξάνει τον καρδιακό κίνδυνο σε ασθενείς με άσθμα και ΧΑΠ

Η υπερβολική χρήση εισπνευστικών φαρμάκων ενδέχεται να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων και θανάτου σε άτομα με άσθμα και χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), υποστηρίζει νέα μελέτη που δημοσιεύεται στο ERJ Open Research. Τα ευρήματα επισημαίνουν, πιο αναλυτικά, ότι η αυξημένη χρήση βρογχοδιασταλτικών βραχείας δράσης συσχετίστηκε με αυξημένο κίνδυνο καρδιακής ανεπάρκειας, καρδιακής προσβολής και ισχαιμικού εγκεφαλικού επεισοδίου, καθώς και με υψηλότερο κίνδυνο θανάτου.

Τα εισπνεόμενα έχουν σχεδιαστεί για να ανοίγουν γρήγορα τις αναπνευστικές οδούς και να βοηθούν τους ασθενείς να αναπνέουν πιο εύκολα όταν επιδεινώνονται τα συμπτώματα του άσθματος ή της ΧΑΠ. Ωστόσο, η συχνή εξάρτηση απ’ αυτά τα φάρμακα μπορεί να αποτελεί ένδειξη ότι η υποκείμενη αναπνευστική πάθηση δεν ελέγχεται επαρκώς με προληπτικές ή θεραπείες συντήρησης.

Η καθηγήτρια Lies Lahousse, κύρια συγγραφέας της μελέτης από το Πανεπιστήμιο της Γάνδης και το Erasmus MC του Ρότερνταμ, δήλωσε ότι η υπερβολική χρήση βρογχοδιασταλτικών βραχείας δράσης είναι σχετικά συχνή: Σχεδόν 1 στους 5 ασθενείς με άσθμα και 1 στους 3 με ΧΑΠ κάνουν υπερβολική χρήση εισπνεόμενων.

Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η αυξημένη χρήση συσχετιζόταν με υψηλότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων και θανάτου και στις δύο παθήσεις, με τον κίνδυνο να αυξάνεται όσο αυξανόταν η ετήσια χρήση εισπνεόμενων. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η υπερβολική εξάρτηση από αυτές τις συσκευές αποτελεί συχνά ένδειξη ανεπαρκούς ελέγχου της νόσου. Τόσο η ΧΑΠ, όσο και το ανεξέλεγκτο άσθμα συνδέονται από μόνες τους με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων και θανάτου.

Η έρευνα

Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας περίθαλψης περισσότερων από 280.000 ασθενών με άσθμα ή ΧΑΠ στο Βέλγιο. Οι ασθενείς χρησιμοποιούσαν είτε β-αγωνιστές βραχείας δράσης (SABA), είτε μουσκαρινικούς ανταγωνιστές βραχείας δράσης (SAMA), και τους δύο τύπους φαρμάκων ή δεν χρησιμοποιούσαν καθόλου βρογχοδιασταλτικά βραχείας δράσης για τη διαχείριση της αναπνευστικής τους πάθησης. Και οι δύο ουσίες χρησιμοποιούνται συνήθως ως θεραπείες ανακούφισης για την ταχεία αντιμετώπιση των αναπνευστικών δυσκολιών.

Οι ερευνητές έλαβαν υπόψη μια σειρά παραγόντων κινδύνου, όπως η ηλικία, το φύλο, η κοινωνικοοικονομική κατάσταση, το ιστορικό καπνίσματος, η σοβαρότητα της νόσου, η διαμονή σε οίκο ευγηρίας, άλλες παθήσεις και η χρήση άλλων φαρμάκων. Η ανάλυσή τους διαπίστωσε μια συσχέτιση μεταξύ της χρήσης και των δύο τύπων βραχείας δράσης βρογχοδιασταλτικών και ενός υψηλότερου κινδύνου θνησιμότητας.

Σε σύγκριση με τη μη χρήση, η χρήση των SABA συσχετίστηκε με 12% υψηλότερο κίνδυνο θανάτου σε άτομα με άσθμα και 14% υψηλότερο κίνδυνο σε εκείνα με ΧΑΠ. Η συσχέτιση ήταν ακόμη ισχυρότερη για τη χρήση των SAMA. Ο κίνδυνος θανάτου ήταν 73% υψηλότερος στους ασθενείς με άσθμα και 36% υψηλότερος στους ασθενείς με ΧΑΠ, σε σύγκριση με τη μη χρήση.

Αναλογική με τη χρήση η αύξηση του κινδύνου

Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης εάν ο αριθμός των εισπνεόμενων που χρησιμοποιούνταν κάθε χρόνο συσχετιζόταν με καρδιαγγειακές επιπλοκές. Η χρήση 3 και άνω ετησίως, ανεξαρτήτως τύπου, συσχετίστηκε με υψηλότερο κίνδυνο θανάτου. Είναι ενδιαφέρον ότι οι ασθενείς χωρίς προηγούμενο ιστορικό καρδιαγγειακής νόσου φάνηκαν να είναι πιο ευάλωτοι σε καρδιαγγειακά προβλήματα που σχετίζονται με την υπερβολική χρήση εισπνεόμενων.

Η υπερβολική χρήση μπορεί να υποδηλώνει κακή έλεγχο της νόσου

Σύμφωνα με την δρ. Lahousse, η υπερβολική χρήση βρογχοδιασταλτικών βραχείας δράσης θα πρέπει να οδηγεί σε ιατρική επανεξέταση, καθώς μπορεί να υποδηλώνει ανεξέλεγκτη φλεγμονή των αεραγωγών.

Οι ασθενείς που χρειάζονται συχνά εισπνεόμενα ενδέχεται να χρειάζονται αξιολόγηση της πνευμονικής τους λειτουργίας – οι γιατροί θα πρέπει να ελέγξουν εάν ακολουθούν τη συνταγογραφημένη θεραπεία συντήρησης και εάν χρησιμοποιούν σωστά τα εισπνεόμενα.

Τα βρογχοδιασταλτικά βραχείας δράσης παρέχουν προσωρινή ανακούφιση, χαλαρώνοντας τους μύες που περιβάλλουν τους αεραγωγούς, αλλά δεν αντιμετωπίζουν απαραίτητα την υποκείμενη δραστηριότητα της νόσου. Αυτή η διάκριση είναι ιδιαίτερα σημαντική, καθώς το ανεξέλεγκτο άσθμα και η ΧΑΠ συνδέονται ήδη με καρδιαγγειακές επιπλοκές.

Τα βρογχοδιασταλτικά SABA και SAMA μπορούν επίσης να προκαλέσουν καρδιαγγειακές παρενέργειες, όπως ταχυκαρδία ή αρρυθμία. Σύμφωνα με τους ερευνητές, η υπερβολική εξάρτηση θα μπορούσε, ως εκ τούτου, να επιδεινώσει τους υπάρχοντες καρδιαγγειακούς κινδύνους, επιτρέποντας παράλληλα την εξέλιξη της αναπνευστικής νόσου που δεν ελέγχεται επαρκώς.

Οι ερευνητές τόνισαν ότι τα ευρήματα θα πρέπει να ευαισθητοποιήσουν τους γιατρούς, ιδίως επειδή η υπερβολική χρήση φαίνεται να είναι συχνή και μπορεί να σχετίζεται με ανεπιθύμητες εκβάσεις ακόμη και σε ασθενείς χωρίς προηγούμενο ιστορικό καρδιακής νόσου.

Οι ερευνητές ζητούν στενότερη παρακολούθηση

Στόχος των ερευνητών είναι να διαπιστώσουν εάν η καλύτερη τήρηση των θεραπειών συντήρησης θα μπορούσε να μειώσει την εξάρτηση από βρογχοδιασταλτικά βραχείας δράσης και, ακολούθως, τους σχετικούς κινδύνους για την υγεία. Θέλουν, επιπλέον, να προσδιορίσουν εάν οι αξιολογήσεις καρδιαγγειακού κινδύνου ή συγκεκριμένες καρδιαγγειακές θεραπείες θα μπορούσαν να ωφελήσουν τους ασθενείς που χρησιμοποιούν συχνά εισπνεόμενα.

Ένας άλλος τομέας ενδιαφέροντος είναι εάν η ανίχνευση της υπερβολικής χρήσης βρογχοδιασταλτικών στην πρωτοβάθμια περίθαλψη θα μπορούσε να αποτελέσει έγκαιρη προειδοποίηση για επανεκτίμηση της πνευμονικής υγείας ενός ασθενούς και της συνολικής διαχείρισης της νόσου.

Ο δρ. Pavol Pobeha, μέλος της ομάδας εμπειρογνωμόνων της Ευρωπαϊκής Αναπνευστικής Εταιρείας για την παρακολούθηση των παθήσεων των αεραγωγών στο Πανεπιστήμιο Pavol Jozef Šafárik δήλωσε ότι «η αποτελεσματική διαχείριση των συμπτωμάτων παραμένει κεντρικής σημασίας για τη θεραπεία τόσο του άσθματος, όσο και της ΧΑΠ. Αν και οι βρογχοδιασταλτικοί ανακουφιστικοί παράγοντες διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στη βοήθεια των ασθενών να ελέγχουν τα οξέα συμπτώματα και να διατηρούν την ποιότητα ζωής τους, οι ασθενείς δεν πρέπει να εξαρτώνται υπερβολικά από αυτούς».

Καλύτερα συστήματα παρακολούθησης θα μπορούσαν να βοηθήσουν στον εντοπισμό ασθενών που κάνουν υπερβολική χρήση εισπνεόμενων και να ενημερώνουν τους γιατρούς για την ανάγκη επανεξέτασης της θεραπείας. Μια τέτοια προσέγγιση, σύμφωνα με τους ειδικούς, θα μπορούσε να βοηθήσει τους ασθενείς να αποκομίσουν τα πλήρη οφέλη της φαρμακευτικής τους αγωγής, μειώνοντας παράλληλα τους πιθανούς κινδύνους και διασφαλίζοντας ότι η διαχείριση του άσθματος ή της ΧΑΠ παραμένει αποτελεσματική.

Οι ερευνητές δεν υποστηρίζουν ότι οι ασθενείς πρέπει να σταματήσουν να χρησιμοποιούν εισπνεόμενα. Ωστόσο, η συχνή ή αυξανόμενη εξάρτηση από αυτά θα πρέπει να θεωρείται λόγος να συζητήσουν τον έλεγχο των συμπτωμάτων και τη θεραπεία με έναν ειδικό.

Πηγή: ygeiamou.gr