Μεσαρά: Πότε η ανοχή έγινε κανονικότητα;

Η παραβατικότητα στη Μεσαρά δεν είναι κάτι που εμφανίστηκε ξαφνικά. Είναι ένα πρόβλημα που υπάρχει εδώ και χρόνια και έχει πολλές αιτίες. Η κοινωνική ανοχή, ο φόβος, οι πολιτικές ισορροπίες και, σε αρκετές περιπτώσεις, η αδυναμία των θεσμών να παρέμβουν αποτελεσματικά έχουν δημιουργήσει μια κατάσταση που δεν μπορεί πλέον να αγνοείται.

Ο κόσμος βλέπει και γνωρίζει. Πολλοί όμως επιλέγουν να μη μιλήσουν. Όχι επειδή συμφωνούν με όσα συμβαίνουν, αλλά επειδή φοβούνται τις συνέπειες. Υπάρχει η λογική του «μην μπλέκεις», η οποία σε μια μικρή κοινωνία μπορεί να γίνει ιδιαίτερα ισχυρή. Ο φόβος ότι μια καταγγελία μπορεί να οδηγήσει σε προσωπική ή οικογενειακή στοχοποίηση λειτουργεί τελικά υπέρ της παραβατικότητας.

Ευθύνες υπάρχουν και στην Αυτοδιοίκηση. Όταν η ανάγκη να διατηρηθούν ισορροπίες ή να αποφευχθεί το πολιτικό κόστος οδηγεί σε ανοχή συμπεριφορών που θα έπρεπε να ελέγχονται, το μήνυμα που περνά στην κοινωνία είναι λανθασμένο. Και όταν δημιουργούνται ερωτήματα για πρόσωπα που αναλαμβάνουν θέσεις ευθύνης, αυτά οφείλουν να εξετάζονται με σοβαρότητα και διαφάνεια.

Υπάρχει όμως και το ζήτημα της Αστυνομίας.

Στη Μεσαρά έχει επικρατήσει, μεταξύ αρκετών πολιτών, η έκφραση ότι το τοπικό αστυνομικό τμήμα λειτουργεί σαν «μεσιτικό γραφείο». Είναι μια φράση σκληρή, αλλά αποτυπώνει την αντίληψη ενός μέρους της κοινωνίας ότι σε ορισμένες περιπτώσεις προτιμάται ο«σασμός» και το να μη δοθεί συνέχεια, αντί της ουσιαστικής εφαρμογής του νόμου.

Η Αστυνομία, όμως, δεν μπορεί να λειτουργεί με βάση το ποιος έχει περισσότερες γνωριμίες ή ποιος είναι πιο πιεστικός. Ο πολίτης που καταφεύγει στις Αρχές πρέπει να αισθάνεται ότι προστατεύεται και ότι ο νόμος εφαρμόζεται με τον ίδιο τρόπο για όλους.

Μέσα σε αυτό το κλίμα είναι εύλογο να υπάρχει και το ερώτημα για την πολυδιαφημισμένη Υποδιεύθυνση Αστυνομίας Μεσαράς. Έγιναν ανακοινώσεις, μιλήσαμε για στελέχωση και είδαμε εγκαίνια. Το ζητούμενο, όμως, είναι τι θα αποτυπωθεί στην καθημερινότητα του πολίτη. Περισσότερη παρουσία, περισσότερες περιπολίες, καλύτερη πρόληψη και, κυρίως, αποτελέσματα.

Η ασφάλεια δεν κρίνεται στις τελετές και στις φωτογραφίες. Κρίνεται στον δρόμο και στην αντιμετώπιση του προβλήματος πριν αυτό γίνει ανεξέλεγκτο.

Τα πρόσφατα γεγονότα που συνδέονται με την ανθρωποκτονία κάνουν την κατάσταση ακόμη πιο σοβαρή. Οι καταγγελίες για εκφοβισμούς, απειλές ή στοχοποίηση ανθρώπων που συνδέονται με την υπόθεση, εφόσον επιβεβαιωθούν, δεν είναι ζητήματα που μπορούν να αντιμετωπιστούν ως μια ακόμη προσωπική διαφορά. Αφορούν ευθέως την ομαλή απονομή της Δικαιοσύνης.

Η υπεράσπιση κάθε κατηγορουμένου είναι αυτονόητο και απαραβίαστο δικαίωμα. Αυτό δεν αμφισβητείται. Άλλο όμως η υπεράσπιση και άλλο η δημιουργία ενός κλίματος μέσα στο οποίο ένας μάρτυρας αισθάνεται ότι πρέπει να φοβάται επειδή κατέθεσε όσα γνωρίζει.

Ο μάρτυρας δεν αποφασίζει ποιος θα προφυλακιστεί ή ποιος θα καταδικαστεί. Τις αποφάσεις τις λαμβάνουν οι αρμόδιες δικαστικές Αρχές. Αν όμως ένας άνθρωπος που καλείται να μιλήσει αισθανθεί ότι θα στοχοποιηθεί για όσα καταθέσει, τότε το αποτέλεσμα είναι επικίνδυνο: ο επόμενος μπορεί να επιλέξει τη σιωπή.

Και όλοι γνωρίζουμε πού μπορεί να οδηγήσει ένας φόβος που αφήνεται να μεγαλώνει. Η ανοχή στον εκφοβισμό σήμερα μπορεί αύριο να οδηγήσει σε πολύ σοβαρότερες καταστάσεις. Υπάρχει ανησυχία ότι, αν δεν υπάρξει έγκαιρη και αποφασιστική παρέμβαση, η ένταση μπορεί να κλιμακωθεί και να περάσει από τις απειλές σε πράξεις.

Δεν είναι ανάγκη να περιμένουμε να συμβεί ξανά ένα περιστατικό όπως η τοποθέτηση εκρηκτικού μηχανισμού σε σπίτι για να αντιληφθούμε τη σοβαρότητα της κατάστασης. Η πρόληψη σημαίνει να λαμβάνεις μέτρα πριν συμβεί το επόμενο περιστατικό και όχι να αναζητάς ευθύνες εκ των υστέρων.

Η Πολιτεία οφείλει να δει έγκαιρα τα σημάδια και να ενεργήσει πριν η κατάσταση οδηγηθεί σε νέα κλιμάκωση.

Η Μεσαρά χρειάζεται θεσμούς που θα λειτουργούν έγκαιρα, σταθερά και χωρίς εξαρτήσεις.

Το ζητούμενο δεν είναι περίπλοκο. Ο νομοταγής πολίτης πρέπει να αισθάνεται ασφαλής. Εκείνος που παρανομεί πρέπει να γνωρίζει ότι απέναντί του βρίσκεται ο νόμος.

Και κυρίως, να γνωρίζει ότι ο νόμος εφαρμόζεται.

*Γράφει ο Μανώλης Πετράκης, στέλεχος Υπηρεσιών Ασφαλείας