ΜΙΔΑ: Πρόστιμα έως 1.000 ευρώ για αδήλωτα και ανακριβή στοιχεία ακινήτων

Νέες υποχρεώσεις αλλά και πρόστιμα για ιδιοκτήτες, ενοικιαστές και όσους χρησιμοποιούν ακίνητα εισάγει τροπολογία του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών. Η ρύθμιση προβλέπει πρόστιμα για όσους δεν δηλώνουν ή δηλώνουν ανακριβώς τα στοιχεία χρήσης ακινήτων στο Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), ενώ ταυτόχρονα αλλάζει ο τρόπος υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ σε περιπτώσεις όπου η πραγματική επιφάνεια ενός κτίσματος διαφέρει από εκείνη που εμφανίζεται σε επίσημα έγγραφα. Οι παρεμβάσεις περιλαμβάνονται σε τροπολογία που κατατέθηκε στο νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση της ενεργειακής κρίσης και την ενίσχυση του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών.

Στο επίκεντρο των αλλαγών βρίσκεται η υποχρέωση καταχώρισης της χρήσης κάθε ακινήτου που εκμισθώνεται ή παραχωρείται δωρεάν στο ΜΙΔΑ. Οι ιδιοκτήτες που δεν θα υποβάλουν τη σχετική δήλωση εντός τριών μηνών από την έναρξη της μίσθωσης ή της δωρεάν παραχώρησης θα αντιμετωπίζουν πρόστιμο 500 ευρώ. Για τις αγροτικές εκτάσεις που συνδέονται με την Ενιαία Αίτηση Ενίσχυσης, η προθεσμία περιορίζεται στους δύο μήνες από την έναρξη της σχετικής διαδικασίας.

Βαρύτερες κυρώσεις προβλέπονται για περιπτώσεις ανακριβών δηλώσεων από μισθωτές ή παραχωρησιούχους. Εφόσον τα λανθασμένα στοιχεία χρησιμοποιηθούν για τη λήψη επιδομάτων (όπως η επιστροφή ενοικίου), ενισχύσεων ή άλλων οικονομικών παροχών, το πρόστιμο ανέρχεται σε 1.000 ευρώ. Αν η ανακριβής δήλωση δεν αξιοποιηθεί για τη χορήγηση οικονομικής ενίσχυσης, το πρόστιμο περιορίζεται στα 100 ευρώ.

Σύμφωνα με το υπουργείο, στόχος της ρύθμισης είναι η ακριβής αποτύπωση της πραγματικής χρήσης των ακινήτων και ο περιορισμός φαινομένων καταχρηστικής αξιοποίησης κρατικών ενισχύσεων.

Παράλληλα, προβλέπεται ότι πριν από την υποβολή δήλωσης χρήσης στο ΜΙΔΑ θα πρέπει να έχει προηγηθεί η δήλωση των βασικών στοιχείων του ακινήτου, ώστε το Μητρώο να διαθέτει πλήρη και επικαιροποιημένη εικόνα για κάθε ιδιοκτησία.

Νέος τρόπος υπολογισμού του ΕΝΦΙΑ από το 2027

Σημαντική είναι και η αλλαγή που αφορά τον υπολογισμό του ΕΝΦΙΑ από το φορολογικό έτος 2027 και μετά. Η νέα διάταξη δίνει τη δυνατότητα να λαμβάνεται υπόψη η πραγματική επιφάνεια ενός κτίσματος όταν αυτή είναι μικρότερη από τα τετραγωνικά που αναγράφονται στο Κτηματολόγιο, στον τίτλο κτήσης ή στην οικοδομική άδεια. Βασική προϋπόθεση είναι να έχει εκδοθεί Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτηρίου, από την οποία να προκύπτουν τα ορθά στοιχεία. Μέχρι σήμερα, ο φόρος υπολογιζόταν με βάση τα στοιχεία που εμφανίζονται στις κτηματολογικές εγγραφές, στους τίτλους ιδιοκτησίας ή στις οικοδομικές άδειες.

Η ίδια λογική θα εφαρμόζεται και στις δηλώσεις στοιχείων ακινήτων, ώστε να υπάρχει ταύτιση μεταξύ των δεδομένων που χρησιμοποιούνται για την περιουσιακή εικόνα του φορολογουμένου και εκείνων που λαμβάνονται υπόψη για τη φορολόγηση. Τι προβλέπει η διάταξη:

-Για τον προσδιορισμό του φόρου λαμβάνεται υπόψη η πραγματική κατάσταση του ακινήτου, όπως προκύπτει από την οριστική εγγραφή στο Κτηματολόγιο.

-Αν δεν υπάρχει οριστική κτηματολογική εγγραφή, χρησιμοποιούνται τα στοιχεία του τίτλου κτήσης.

-Ελλείψει τίτλου κτήσης, λαμβάνονται υπόψη τα πραγματικά χαρακτηριστικά του ακινήτου.

-Όταν η πραγματική επιφάνεια είναι μεγαλύτερη από εκείνη που αναγράφεται στα επίσημα έγγραφα ή έχει μεταβληθεί η χρήση του ακινήτου, ο φόρος υπολογίζεται με βάση τα πραγματικά δεδομένα.

-Για κτίσματα με Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτηρίου, όταν η πραγματική επιφάνεια είναι μικρότερη από εκείνη που αναγράφεται σε Κτηματολόγιο, τίτλο κτήσης ή οικοδομική άδεια, λαμβάνονται υπόψη τα τετραγωνικά που προκύπτουν από την Ταυτότητα Κτηρίου.

Προστασία για παλαιότερες δηλώσεις

Η τροπολογία προβλέπει επίσης ότι δηλώσεις στοιχείων ακινήτων και πράξεις προσδιορισμού ΕΝΦΙΑ που έχουν ήδη υποβληθεί ή εκδοθεί δεν θα θεωρούνται ανακριβείς όταν η μικρότερη επιφάνεια αποδεικνύεται μέσω της Ηλεκτρονικής Ταυτότητας Κτηρίου.

Παράλληλα, δεν θα επιβάλλονται πρόστιμα ούτε θα αμφισβητούνται πιστοποιητικά ΕΝΦΙΑ που έχουν εκδοθεί με βάση τα μέχρι σήμερα διαθέσιμα στοιχεία, παρέχοντας ασφάλεια δικαίου στους ιδιοκτήτες ακινήτων.