Αγώνας δρόμου για την αντιμετώπιση του ιού Έμπολα – Ποια εμβόλια και αντιικά δοκιμάζονται

Πιθανά εμβόλια και θεραπείες που μπορούν να διερευνηθούν για την αντιμετώπιση της συνεχιζόμενης επιδημίας του ιού Έμπολα και συγκεκριμένα του στελέχους Bundibugyo στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ) και την Ουγκάντα αναζητούν οι υγειονομικές αρχές.

Η Ομάδα Έκτακτης Ανάγκης του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Φαρμάκων – EMA (Emergency Task Force – ETF) για τον σκοπό αυτό συνεργάζεται με τον Αφρικανικό Οργανισμό Φαρμάκων (African Medicines Agency – AMA) που ιδρύθηκε πρόσφατα και τις εθνικές ρυθμιστικές αρχές των αφρικανικών χωρών, αξιοποιώντας την εμπειρογνωμοσύνη του Αφρικανικού Φόρουμ Ρύθμισης Εμβολίων (African Vaccines Regulatory Forum – AVAREF) του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας για την Αφρική (WHO-AFRO).

Πρόκειται για την πρώτη κατάσταση έκτακτης ανάγκης δημόσιας υγείας κατά την οποία ο EMA συνεργάζεται με τον AMA από την έναρξη της λειτουργίας του, παράλληλα με τις αφρικανικές εθνικές ρυθμιστικές αρχές. Η συνεργασία αυτή, η οποία βασίζεται στη συνεχιζόμενη επιστημονική συνεργασία μεταξύ EMA και AMA, αποσκοπεί στην υποστήριξη αποτελεσματικών, συντονισμένων και έγκαιρων ρυθμιστικών αποκρίσεων στην επιδημία.

Στις 17 Μαΐου, ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας (ΠΟΥ) κήρυξε την επιδημία της νόσου από τον ιό Έμπολα που προκαλείται από τον ιό Bundibugyo στη ΛΔΚ και την Ουγκάντα ως Έκτακτη Ανάγκη Δημόσιας Υγείας Διεθνούς Ενδιαφέροντος (Public Health Emergency of International Concern – PHEIC).

Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία από το Υπουργείο Υγείας της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό έως τις 11 Ιουνίου καταγράφηκαν συνολικά 676 επιβεβαιωμένα κρούσματα, συμπεριλαμβανομένων 136 επιβεβαιωμένων θανάτων που σχετίζονται με τη νόσο, ενώ 262 άτομα νοσηλεύονται σε απομόνωση. Η επαρχία Ιτούρι είναι η πλέον πληγείσα, με 629 επιβεβαιωμένα κρούσματα σε 19 υγειονομικές ζώνες. Επιπλέον, έως τις 11 Ιουνίου, η Ουγκάντα είχε αναφέρει συνολικά 19 επιβεβαιωμένα κρούσματα, συμπεριλαμβανομένων δύο θανάτων.

Σε αντίθεση με τον συχνότερα ανιχνευόμενο ιό Έμπολα Ζαΐρ (Zaire Ebola virus), δεν υπάρχουν επί του παρόντος εγκεκριμένα εμβόλια ή θεραπείες για τη νόσο που προκαλεί ο ιός Bundibugyo. Τα υφιστάμενα ιατρικά αντίμετρα που στοχεύουν τον ιό Έμπολα Ζαΐρ είναι απίθανο να είναι αποτελεσματικά και, ως εκ τούτου, απαιτείται προσαρμογή τους.

Όπως επισημαίνει ο ΕΜΑ, ορισμένα αντιιικά φάρμακα και υπό διερεύνηση μονοκλωνικά αντισώματα ευρέος φάσματος ενδέχεται να παρουσιάζουν αποτελεσματικότητα έναντι του ιού Bundibugyo και, συνεπώς, πρέπει να προωθηθούν ταχέως σε καλά σχεδιασμένες τυχαιοποιημένες κλινικές δοκιμές. Παράλληλα, υποψήφια εμβόλια θα πρέπει να αναπτυχθούν γρήγορα και στη συνέχεια να προχωρήσουν σε κλινικές δοκιμές προχωρημένου σταδίου, με τη θέσπιση ρυθμιστικών κριτηρίων που θα διασφαλίζουν τόσο την επιστημονική αυστηρότητα όσο και την ταχύτητα των διαδικασιών.

Τρεις πιθανοί συνδυασμοί εμβολίων

Ο ΕΜΑ αναφέρει τρεις πιθανούς συνδυασμούς εμβολίων που εξετάζονται

-Εμβόλιο κατά του ιού Bundibugyo βασισμένο στον ανασυνδυασμένο ιό φυσαλιδώδους στοματίτιδας (recombinant vesicular stomatitis virus – rVSV).
-Εμβόλιο κατά του ιού Bundibugyo που χρησιμοποιεί την τροποποιημένη αδενοϊική πλατφόρμα ChAdOx1.
-Εμβόλιο τεχνολογίας mRNA.

Τρεις πιθανοί υποψήφιοι θεραπευτικοί παράγοντες

-MBP-134, συνδυασμός δύο μονοκλωνικών αντισωμάτων που δρουν έναντι διαφορετικών στελεχών Έμπολα, συμπεριλαμβανομένου του ιού Bundibugyo.
-Το αντιιικό φάρμακο remdesivir.
-Το μονοκλωνικό αντίσωμα maftivimab.

Ένα πιθανό φάρμακο για προφύλαξη μετά από έκθεση στον ιό:

-Το αντιιικό φάρμακο obeldesivir.

Έχουν ήδη ξεκινήσει στοχευμένες συζητήσεις με φορείς ανάπτυξης, ακαδημαϊκά ιδρύματα και χρηματοδότες, με στόχο την προώθηση αυτών των ιατρικών αντιμέτρων.

Στο πλαίσιο αυτών των συναντήσεων, οι συζητήσεις επικεντρώνονται σε κρίσιμες πτυχές της ανάπτυξης και του σχεδιασμού κλινικών δοκιμών, από τις πρώιμες έως τις καθοριστικές (pivotal) κλινικές μελέτες, ώστε να τεκμηριωθούν η ασφάλεια και η αποτελεσματικότητα των υποψήφιων θεραπειών και εμβολίων που θα μπορούσαν τελικά να οδηγήσουν σε έγκριση και σύσταση χρήσης. Οι συζητήσεις για τον σχεδιασμό των κλινικών δοκιμών αναμένεται να καλύψουν τις διαφορετικές χρήσεις φαρμάκων και εμβολίων, από την προφύλαξη —συμπεριλαμβανομένης της προφύλαξης μετά από έκθεση— έως τη θεραπεία της νόσου από τον ιό Bundibugyo σε όλες τις ηλικιακές ομάδες.

Πηγή: ygeiamou.gr