Τα Φέρμα πλημμύρισαν με… έτοιμες μελέτες για αντιπλημμυρικά!

Με κλιμάκια της Περιφέρειας Κρήτης να βρίσκονται καθημερινά στις πληγείσες περιοχές και με στόχο να έχει κλείσει έως την επόμενη εβδομάδα ο φάκελος των αιτημάτων προς το κεντρικό κράτος, η Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου περνά από τη διαχείριση της κακοκαιρίας στην αποκατάσταση των ζημιών, όπως περιέγραψε ο αντιπεριφερειάρχης Λασιθίου Γιάννης Ανδρουλάκης.

Ο ίδιος , μιλώντας το Ράδιο Λασίθι, ανέφερε ότι οι μελέτες για τα αντιπλημμυρικά έργα στα Φέρμα είναι ολοκληρωμένες, ότι ο σχεδιασμός έγινε αποδεκτός από τον υπουργό, τον υφυπουργό και τον γενικό γραμματέα με τους οποίους συναντήθηκε και ότι το επόμενο βήμα είναι η περιβαλλοντική αδειοδότηση, ζητώντας να δοθεί άμεσα η χρηματοδότηση ώστε τα έργα να ξεκινήσουν χωρίς να χαθεί άλλος χρόνος.

Ο κ. Ανδρουλάκης χαρακτήρισε πρωτοφανή την κατάσταση που κλήθηκαν να διαχειριστούν όλες οι υπηρεσίες καθώς είχαν να διαχειριστούν ταυτόχρονα την καταστροφή της αγροτικής παραγωγής στο Οροπέδιο Λασιθίου, την αναζήτηση αγνοουμένου στο Παλαίκαστρο, δύο επικίνδυνα σημεία στον Δήμο Αγίου Νικολάου και την πίεση στα Φέρμα, όπου έγιναν 27 απεγκλωβισμοί μέσα σε μία ημέρα και επιχείρησαν τουλάχιστον 18 μηχανήματα έργου. Για το Οροπέδιο είπε ότι η Περιφέρεια προτείνει οριζόντια αποζημίωση όλων όσοι επλήγησαν, ενώ για τις επιχειρήσεις, το σκέλος της καταγραφής που ανήκει στην αρμοδιότητα της Περιφέρειας, ανέφερε ότι κάθε αίτηση θα προωθείται για εκταμίευση μόλις ολοκληρώνεται.

Για τους πληγέντες, το πρακτικό μήνυμα αφορά τα αποδεικτικά στοιχεία. Ο αντιπεριφερειάρχης απηύθυνε έκκληση να κρατούν φωτογραφίες και βίντεο από κάθε ζημιά. Μέχρι να περάσει η επιτροπή, είπε, μπορούν να καθαρίζουν και να επισκευάζουν, αρκεί να έχουν πρώτα τεκμηριώσει ό, τι έχουν υποστεί.

Αντιπλημμυρικά έργα στα Φέρμα και επαρχιακό οδικό δίκτυο: τι ζητά η Περιφέρεια

Ερωτηθείς γιατί δεν έχουν γίνει αντιπλημμυρικά έργα στις εκτάσεις που κάηκαν τον Ιούλιο του 2025, ο κ. Ανδρουλάκης απάντησε ότι η Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου και η Περιφέρεια Κρήτης έχουν καταθέσει ολόκληρο τον σχεδιασμό που οι μηχανικοί και τα στελέχη που βρέθηκαν στο πεδίο έκριναν ότι πρέπει να προχωρήσει. Όπως είπε, οι μελέτες έχουν ολοκληρωθεί από την πλευρά της Περιφέρειας, «είναι όλα ώριμα μελετητικά», και το σχέδιο έγινε αποδεκτό στη συνάντηση με την ηγεσία του υπουργείου, από την οποία ζητήθηκε άμεση χρηματοδότηση. Σε ερώτηση ειδικά για τα δώδεκα φράγματα που έχουν συζητηθεί για την περιοχή και για τον βράχο της Αγίας Φωτιάς, επιβεβαίωσε ότι ακολουθεί η περιβαλλοντική αδειοδότηση.

Για τις νέες διεκδικήσεις απαραίτητων έργων πρόσθεσε ότι αναμένεται η συνεδρίαση της αρμόδιας επιτροπής στις 20 Οκτωβρίου και ότι έως τότε η Περιφέρεια συγκεντρώνει τις προτάσεις της για ολόκληρο τον νομό, από το Οροπέδιο, τον Άγιο Νικόλαο και τη Σητεία, με προτεραιότητα στα Φέρμα και την ευρύτερη περιοχή.

Κατά τον αντιπεριφερειάρχη, το κεντρικό κράτος έδειξε κατανόηση για την ανάγκη να κινηθούν γρήγορα οι διαδικασίες, ώστε η Περιφέρεια να μη χρειαστεί, όπως το έθεσε, να βρίσκεται «πίσω από το Υπουργείο Εσωτερικών» για να προχωρήσουν τα έργα. «Πρέπει να γίνουν, τέλος. Θα γίνουν. Δεν υπάρχει άλλη αναβολή», είπε.

Ο κ. Ανδρουλάκης έθεσε και το ζήτημα του επαρχιακού οδικού δικτύου, το οποίο, όπως ανέφερε ότι είπε και στον υπουργό, σχεδιάστηκε πριν από 40 χρόνια και δεν μπορεί να αντέξει τις φυσικές καταστροφές που φέρνει η κλιματική κρίση. Η Περιφέρεια ζητά νέα χρηματοδότηση για όλα τα σημεία όπου εκτιμά ότι υπάρχει επικινδυνότητα. Διευκρίνισε ότι αναφέρεται αποκλειστικά στο επαρχιακό δίκτυο, που είναι αρμοδιότητα της Περιφέρειας, και όχι στους αγροτικούς δρόμους. Για τους δρόμους που καταλήγουν κάθετα στο επαρχιακό δίκτυο και κατεβάζουν υλικά και νερό σε κάθε βροχή, είπε ότι πρέπει επιτέλους να γίνουν τα αναγκαία υδραυλικά έργα. «Δεν γίνεται με κάθε βροχή να είμαστε πίσω από ένα grader να μαζεύουμε πέτρες», σημείωσε.

Αποζημιώσεις: οριζόντια ενίσχυση στο Οροπέδιο, εκταμίευση ανά αίτηση για τις επιχειρήσεις

Για το Οροπέδιο Λασιθίου ο αντιπεριφερειάρχης μίλησε για πλήρη καταστροφή της αγροτικής παραγωγής και για ζήτημα επιβίωσης των κατοίκων. Ο τρόπος αποζημίωσης, είπε, είναι θέμα του αρμόδιου υπουργείου, με την Περιφέρεια να βρίσκεται σε συνεννόηση με τον αγροτικό σύλλογο και τον Δήμο ώστε να βρεθεί λύση αποδεκτή και, πάνω απ’ όλα, γρήγορη. Η πρόταση της Περιφέρειας, όπως απάντησε σε ερώτηση για το αν θα υπάρξει διάκριση ανάμεσα σε όσους είναι και όσους δεν είναι ενταγμένοι στον ΕΛΓΑ, είναι η ενίσχυση να δοθεί οριζόντια σε όλους όσοι έχουν πληγεί. Το επιχείρημά του είναι ότι σε μια μικρή κοινωνία όλοι γνωρίζουν ποιοι επλήγησαν, τι καλλιεργούσαν και σε πόση έκταση, και ότι εκεί «ψέματα δεν χωράνε». Σημείωσε ακόμη ότι ο στόχος να παραμείνουν οι κάτοικοι στα χωριά και στις απομακρυσμένες περιοχές δεν μπορεί να επιτευχθεί όταν έχουν βιώσει τέτοια καταστροφή. Την ανάγκη ειδικής λύσης για το Οροπέδιο είχαν θέσει την Τρίτη στον σταθμό και οι βουλευτές Λασιθίου Γ. Πλακιωτάκης και Κατερίνα Σπυριδάκη.

Διαφορετική είναι η διαδικασία για τις επιχειρήσεις, που αποτελούν, όπως διευκρίνισε, το σκέλος της καταγραφής για το οποίο έχουν ευθύνη η Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου και η Περιφέρεια Κρήτης. Ο κ. Ανδρουλάκης ανέφερε ότι έχει συμφωνηθεί με το υπουργείο και τον αρμόδιο γενικό γραμματέα κάθε αίτηση που ολοκληρώνεται να αποστέλλεται αμέσως για εκταμίευση, χωρίς να αναμένεται η καταληκτική ημερομηνία ώστε να σταλούν όλες μαζί. Παράλληλα, συνεργεία της ΔΑΕΦΚ πραγματοποιούν αυτοψίες από τη Δευτέρα 5 Οκτωβρίου, ενώ η Περιφέρεια βρίσκεται, κατά τον ίδιο, σε πλήρη συνεννόηση με την υπηρεσία και με την κρατική αρωγή. Ως κύρια επιδίωξη ανέφερε την άμεση ενίσχυση της πρώτης αρωγής προς τους πληγέντες, αίτημα που είπε ότι έθεσε και στον υπουργό.

Η καταγραφή συνεχίζεται με διαφορετικά κλιμάκια κάθε ημέρα. Την Τρίτη ο κ. Ανδρουλάκης συναντήθηκε με τον περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρο Αρναουτάκη για τον σχεδιασμό της επόμενης ημέρας και για το τι θα διεκδικηθεί, καθώς, όπως είπε, δήμοι και Περιφέρεια πρέπει μέσα σε λίγες ημέρες να τεκμηριώσουν τα αιτήματά τους. Αυτοψίες έχουν προγραμματιστεί για την Τετάρτη και την Πέμπτη, με κλιμάκια της Περιφέρειας Κρήτης και της Περιφερειακής Ενότητας, ώστε οι προτάσεις να έχουν ολοκληρωθεί έως την επόμενη εβδομάδα. Τότε, ανέφερε, θα είναι σε θέση να δώσει εικόνα για το ποσό που θα διεκδικήσει η Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου και για το περιεχόμενο των αιτημάτων της. Ζήτησε, τέλος, τη συνδρομή όλων των πολιτικών φορέων και των δημοτικών αρχών για τη γρήγορη εκταμίευση.

Φέρμα, Άγιος Νικόλαος, Παλαίκαστρο: πώς αντιμετωπίστηκε το τετραήμερο της κακοκαιρίας

Στα Φέρμα η κινητοποίηση της Περιφερειακής Ενότητας Λασιθίου και της Περιφέρειας Κρήτης ήταν, σύμφωνα με τον κ. Ανδρουλάκη, μοναδική. Στην κρίσιμη φάση βρέθηκαν στο πεδίο τουλάχιστον 18 μηχανήματα έργου, μεταξύ των οποίων σφύρες, λαστιχοφόροι εκσκαφείς, ισοπεδωτές (graders), φορτωτές και φορτηγά για την απομάκρυνση των χωμάτων. Η πρώτη μέτρηση που έγινε, είπε, έδειξε ότι από το σημείο της ζημιάς περνούσαν επτά τόνοι νερού το δευτερόλεπτο. Προτεραιότητα δόθηκε στην προστασία της ανθρώπινης ζωής, σε συνεργασία με την Πυροσβεστική και τον διοικητή των Πυροσβεστικών Υπηρεσιών Λασιθίου Δ. Καλιοντζή, με 27 απεγκλωβισμούς μέσα σε μία ημέρα.

Ο δρόμος είχε δοθεί σε μερική κυκλοφορία το Σάββατο και την Κυριακή ελήφθησαν οι αποφάσεις για την τεχνική παρέμβαση που ακολούθησε. Με τη στήριξη του περιφερειάρχη, στον οποίο ο κ. Ανδρουλάκης αναφέρθηκε επανειλημμένα, μεταφέρθηκαν ογκόλιθοι για τη σταθεροποίηση του σημείου και έγινε, όπως είπε, παγκρήτια κινητοποίηση ώστε να βρεθούν μέσα σε λίγες ώρες οι τσιμεντοσωλήνες (τα «κουτούτα», όπως τα ανέφερε) που τοποθετήθηκαν. Κατά τον ίδιο, η διαβεβαίωση ότι η παρέμβαση θα ολοκληρωνόταν σε μία ημέρα αντιμετωπίστηκε με δυσπιστία ακόμη και από τους υπουργούς που επισκέφθηκαν την περιοχή, ωστόσο τηρήθηκε, παρά τις δύσκολες συνθήκες.

Στον Δήμο Αγίου Νικολάου ο αντιπεριφερειάρχης ξεχώρισε δύο σημεία με, όπως είπε, τεράστια επικινδυνότητα. Το πρώτο ήταν η περιοχή των Λιμνών και του Χουμεριάκου, όπου έγινε σταδιακή εκτόνωση του Ξηροποτάμου με διαρκή μέτρηση της στάθμης, ώστε να αποφευχθεί υπερχείλιση μέσα στον δήμο, και τοποθετήθηκαν μέσα στη νύχτα, με τη συνδρομή του αναδόχου, τσιμεντένια αναχώματα σε σημεία όπου δεν ήταν δυνατή άλλη παρέμβαση. Το δεύτερο ήταν τα Φλαμουριανά και η περιοχή των Μέσα και Έξω Λακωνίων, όπου, κατά τον ίδιο, μεγάλοι όγκοι νερού κατέβηκαν από τον ορεινό όγκο, προκάλεσαν εκτεταμένες καταστροφές και έθεσαν σε κίνδυνο ανθρώπους. Στο Παλαίκαστρο οργανώθηκε επιχείρηση για τον εντοπισμό αγνοουμένου, ο οποίος βρέθηκε.

Το ότι δεν χάθηκε ανθρώπινη ζωή ο κ. Ανδρουλάκης το απέδωσε στον συντονισμό των υπηρεσιών, λέγοντας ότι με τα στελέχη της Πυροσβεστικής έχουν περάσει μαζί πολλές κρίσεις και ο καθένας γνωρίζει τι πρέπει να κάνει. Ευχαρίστησε την Αστυνομία, την Πυροσβεστική και όσους εργάστηκαν επί τέσσερις ημέρες στο πεδίο ή στα γραφεία, στον σχεδιασμό και στις μετρήσεις, πολλοί από τους οποίους, όπως είπε, έβαλαν σε κίνδυνο τη ζωή τους για αυτό που χαρακτήρισε «μικρό θαύμα» στην περιοχή.