Στη Βουλή το προσχέδιο του προϋπολογισμού για το 2027 – Τι προβλέπει για ανάπτυξη, πληθωρισμό, χρέος

Ο υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Κυριάκος Πιερρακάκης, συνοδευόμενος από τον Υφυπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, Θάνο Πετραλιά, κατέθεσε σήμερα προς συζήτηση στη Διαρκή Επιτροπή Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού του έτους 2027.

Στη σχετική επιστολή προς τα μέλη της Διαρκούς Επιτροπής Οικονομικών Υποθέσεων της Βουλής, ο Υπουργός Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης και ο Υφυπουργός Θάνος Πετραλιάς, αναφέρουν:

«Το προσχέδιο κατατίθεται εν μέσω αυξημένης γεωπολιτικής αβεβαιότητας, διαταραχών στις αγορές ενέργειας και ενίσχυσης των περιορισμών στο διεθνές εμπόριο. Οι συνεχιζόμενες γεωπολιτικές εντάσεις στην Ουκρανία και στη Μέση Ανατολή επηρεάζουν τις διεθνείς ενεργειακές αγορές και τις θαλάσσιες εμπορικές ροές, ιδίως μέσω των Στενών του Ορμούζ, ενώ συγχρόνως παρατηρείται αύξηση των δημοσιονομικών κινδύνων σε πολλές ευρωπαϊκές οικονομίες.

Παρά το δυσμενές εξωτερικό περιβάλλον η ελληνική οικονομία προβλέπεται να συνεχίσει για έβδομο συναπτό έτος να καταγράφει σημαντικά υψηλότερο ρυθμό οικονομικής μεγέθυνσης σε σχέση με τον μέσο όρο της Ευρωζώνης. Ο ρυθμός ανάπτυξης αναμένεται να ανέλθει σε 2% το 2026 και σε 2,3% το 2027. Σημειώνεται ότι σύμφωνα με τις εαρινές προβλέψεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ο ρυθμός ανάπτυξης για την Ευρωζώνη εκτιμάται σε 0,9% για το 2026 και σε 1,2% για το 2027. Το ονομαστικό ΑΕΠ αναμένεται να αυξηθεί από 262 δισ. ευρώ το 2026 σε 274,6 δισ. ευρώ το 2027. Παράλληλα, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία έως το τέλος Αυγούστου 2026, ο εγχώριος πληθωρισμός αναμένεται να αποκλιμακωθεί από 3,8% το 2026 σε 2,6% το 2027. Επιπλέον, οι επενδύσεις αναμένεται να αυξηθούν κατά 7,9% το 2027 έναντι 1,7% στην Ευρωζώνη, με τον λόγο επενδύσεων προς ΑΕΠ να προσεγγίζει το 18,6% το 2027 από 17,8% το 2026.

Το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να μειωθεί περαιτέρω από 8,4% το 2026 σε 7,9% το 2027, το οποίο αντιστοιχεί στο χαμηλότερο ποσοστό ανεργίας στην Ελλάδα μετά το 2008. Οι αμοιβές ανά εργαζόμενο αναμένεται να ενισχυθούν περαιτέρω, με αύξηση 3,9% το 2027 έναντι 3,7% το 2026.

Σημαντικό ρόλο στην επιτάχυνση του ρυθμού οικονομικής μεγέθυνσης και της αύξησης των εισοδημάτων διαδραματίζουν οι παρεμβάσεις που ανακοινώθηκαν στην 90η Διεθνή Έκθεση της Θεσσαλονίκης. Πιο συγκεκριμένα, για την ενίσχυση της επιχειρηματικότητας προβλέπονται σημαντικές μειώσεις φόρων για τους συνεπείς ελεύθερους επαγγελματίες, επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό, κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος με αφετηρία την ελληνική περιφέρεια και τη Θεσσαλονίκη καθώς και σταδιακή μείωση της προκαταβολής φόρου. Παράλληλα, οι επενδύσεις ενισχύονται επιπλέον μέσα από τη σημαντική ενίσχυση του εθνικού και του συγχρηματοδοτούμενου σκέλους του προϋπολογισμού δημοσίων επενδύσεων καθώς και από ένα νέο δανειοδοτικό και εγγυοδοτικό πρόγραμμα ύψους 1,5 δισ. ευρώ για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, που προέρχεται από το δανειακό σκέλος του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Σε συνέχεια της φορολογικής μεταρρύθμισης του 2026, ο φορολογικός συντελεστής έως τα 20.000 ευρώ για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τριτέκνους μηδενίζεται. Με σκοπό την πρόσθετη στήριξη του διαθέσιμου εισοδήματος, από τον Νοέμβριο 2026 η ετήσια ενίσχυση που λαμβάνουν οι συνταξιούχοι, τα άτομα με αναπηρία και οι ανασφάλιστοι υπερήλικες αυξάνεται σε 400 ευρώ καθαρά και επεκτείνεται στο σύνολο των συνταξιούχων ηλικίας άνω των 65 ετών, τα αναπηρικά επιδόματα τιμαριθμοποιούνται, ενώ από τον Δεκέμβριο 2027 καταβάλλεται επίδομα εορτών Χριστουγέννων ύψους 500 ευρώ σε όλους τους δημοσίους υπαλλήλους και λειτουργούς. Επιπλέον, τίθεται στόχος αύξησης του κατώτατου μισθού στο ποσό των 1.000 ευρώ, με δύο διαδοχικές αυξήσεις που θα λάβουν χώρα τον Απρίλιο 2027 και τον Ιανουάριο 2028, ενώ οι ασφαλιστικές εισφορές μειώνονται περαιτέρω κατά 0,5% στον ιδιωτικό τομέα. Για την αντιμετώπιση του στεγαστικού ζητήματος δημιουργείται πρόγραμμα «Σπίτι μου ΙΙΙ» με πόρους 2 δισ. ευρώ και παρατείνεται η εφαρμογή μίας σειράς φορολογικών κινήτρων που έχουν υιοθετηθεί, ενώ για την ενίσχυση της προοπτικής της νέας γενιάς θεσπίζεται ειδικός επενδυτικός λογαριασμός με κρατική συνεισφορά, η οποία είναι ισόποση με το ποσό που καταθέτει κάθε χρόνο ο γονέας και μέχρι 1.200 ευρώ ετησίως.

Το πρωτογενές αποτέλεσμα του κρατικού προϋπολογισμού αναμένεται να διαμορφωθεί σε 3,6% του ΑΕΠ για το 2026 και σε 3,3% το 2027, ενώ το συνολικό αποτέλεσμα της Γενικής Κυβέρνησης σε 0,6% το 2026 και σε 0,3% το 2027. Σε αυτό το πλαίσιο το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης ως ποσοστό του ΑΕΠ αναμένεται να παρουσιάσει για έβδομο συναπτό έτος τη μεγαλύτερη αποκλιμάκωση στην ΕΕ και να διαμορφώνεται σε 128,8% το 2027 έναντι 136,7% το 2026.

Οι θετικές μακροοικονομικές και δημοσιονομικές επιδόσεις της Ελλάδας, ιδίως συγκρινόμενες με τις υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, συνιστούν αποτέλεσμα συνεχούς μεταρρυθμιστικού έργου με αναπτυξιακή προοπτική, συλλογικής προσπάθειας όλων των πολιτών, υπευθυνότητας στη διαχείριση των δημοσίων οικονομικών και πολιτικής σταθερότητας. Οι προκλήσεις του 2027 είναι πολλές και σημαντικές. Αφορούν στις γεωπολιτικές εξελίξεις που επηρεάζουν σημαντικά την αγορά ενέργειας, το διεθνές εμπόριο αλλά και την παγκόσμια ασφάλεια, στην επίδραση των τεχνολογικών εξελίξεων και της τεχνητής νοημοσύνης, στην εντεινόμενη κλιματική αλλαγή, στις ενδεχόμενες αλλαγές στους πολιτικούς συσχετισμούς σε ευρωπαϊκό επίπεδο και στις δημοσιονομικές πιέσεις σε αρκετά κράτη – μέλη της ΕΕ. Σε αυτό το περιβάλλον η ελληνική οικονομία έχει εισέλθει σε μία περίοδο προόδου και ευημερίας με συνεχώς βελτιούμενες προοπτικές, που είναι ευθύνη όλων μας να διαφυλάξουμε»

Οι βασικές προβλέψεις 

Με ανάπτυξη 2,3%, πληθωρισμό 2,6% και ανεργία 7,9% σχεδιάζει το οικονομικό επιτελείο τον προϋπολογισμό του 2027. Το προσχέδιο του κρατικού προϋπολογισμού που κατατέθηκε στην Βουλή προβλέπει ότι το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης θα φτάσει τα 9,15 δισ. ευρώ ή το 3,3% του ΑΕΠ, ενώ το δημόσιο χρέος θα υποχωρήσει στο 128,8% του ΑΕΠ. Την ίδια στιγμή, τα φορολογικά έσοδα αναμένεται να αυξηθούν κατά 2,15 δισ. ευρώ και να ανέλθουν στα 77,9 δισ. ευρώ.

Η ανάπτυξη προβλέπεται να επιταχυνθεί από το 2% του 2026, με βασικό μοχλό τις επενδύσεις, οι οποίες εκτιμάται ότι θα αυξηθούν κατά 7,9%. Η ιδιωτική κατανάλωση αναμένεται να ενισχυθεί κατά 1,5%, ενώ το ονομαστικό ΑΕΠ θα φτάσει τα 274,6 δισ. ευρώ, από 262 δισ. ευρώ φέτος. Για την Ευρωζώνη προβλέπεται ανάπτυξη 1,2%.

Το προσχέδιο υπολογίζει ότι ο πληθωρισμός θα αποκλιμακωθεί στο 2,6%, από 3,8% το 2026, και η ανεργία θα μειωθεί στο 7,9%, από 8,4%. Οι αμοιβές ανά εργαζόμενο προβλέπεται να αυξηθούν κατά 3,9%.

Περισσότερα φορολογικά έσοδα, χαμηλότερες δαπάνες
Τα φορολογικά έσοδα προβλέπεται να φτάσουν τα 77,9 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά 2,8% σε σχέση με την εκτίμηση για το 2026. Τα έσοδα από τον φόρο εισοδήματος υπολογίζονται σε 29,4 δισ. ευρώ και από τον ΦΠΑ σε 30,6 δισ. ευρώ.

Οι συνολικές δαπάνες του κρατικού προϋπολογισμού εκτιμώνται σε 85 δισ. ευρώ, περίπου 2,9 δισ. χαμηλότερα από το 2026. Η μείωση αποδίδεται κυρίως στην ολοκλήρωση των έργων του Ταμείου Ανάκαμψης. Για το 2027 έχει, πάντως, προβλεφθεί επιπλέον ποσό 200 εκατ. ευρώ για έκτακτες ανάγκες που μπορεί να προκύψουν από την ενεργειακή κρίση.

Το πρωτογενές πλεόνασμα της Γενικής Κυβέρνησης προβλέπεται στα 9,15 δισ. ευρώ ή 3,3% του ΑΕΠ, έναντι 3,6% φέτος. Το συνολικό αποτέλεσμα παραμένει πλεονασματικό, στο 0,3% του ΑΕΠ. Το χρέος υπολογίζεται ότι θα μειωθεί στα 353,7 δισ. ευρώ, από 358,1 δισ. ευρώ το 2026, και ως ποσοστό του ΑΕΠ στο 128,8%, από 136,7%.

Τι αλλάζει για μισθούς, συντάξεις και φόρους

Το προσχέδιο ενσωματώνει νέες παρεμβάσεις συνολικού ύψους περίπου 2,27 δισ. ευρώ για το 2027. Στον ιδιωτικό τομέα προβλέπεται μείωση ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5% από τον Απρίλιο. Ο κατώτατος μισθός σχεδιάζεται να αυξηθεί στα 960 ευρώ τον ίδιο μήνα, με στόχο να φτάσει τα 1.000 ευρώ τον Ιανουάριο του 2028.

Για τους δημοσίους υπαλλήλους προβλέπεται αύξηση μισθών που θα συνδέεται με την αύξηση του κατώτατου μισθού, καθώς και επίδομα Χριστουγέννων 500 ευρώ μικτά από τον Δεκέμβριο του 2027. Η ετήσια ενίσχυση των συνταξιούχων αυξάνεται στα 400 ευρώ καθαρά από τον Νοέμβριο του 2026 και επεκτείνεται στους συνταξιούχους άνω των 65 ετών. Το ίδιο ποσό προβλέπεται για άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστους υπερήλικες.

Για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες και τους τρίτεκνους προβλέπεται μηδενικός φορολογικός συντελεστής για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ. Οι συνεπείς ελεύθεροι επαγγελματίες θα απαλλάσσονται από προσαυξήσεις που συνδέονται με το ελάχιστο τεκμαρτό εισόδημα, ενώ η προκαταβολή φόρου για τις ατομικές επιχειρήσεις θα μειωθεί από 55% σε 50%. Προβλέπεται επίσης αφορολόγητο για φιλοδωρήματα έως 6.000 ευρώ τον χρόνο.

Στη στεγαστική πολιτική, το βασικό νέο μέτρο είναι το «Σπίτι μου ΙΙΙ», με κεφάλαια 2 δισ. ευρώ. Από το 2027 προβλέπεται ακόμη κατάργηση του ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους. Για τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις σχεδιάζεται δανειοδοτικό και εγγυοδοτικό πρόγραμμα 1,5 δισ. ευρώ, ενώ για τα βρέφη προβλέπεται ειδικός επενδυτικός λογαριασμός, με κρατική συνεισφορά έως 1.200 ευρώ τον χρόνο, ίση με το ποσό που καταθέτει ο γονέας.

Οι προβλέψεις για ανάπτυξη και πληθωρισμό βασίζονται στην παραδοχή ότι οι διεθνείς τιμές ενέργειας θα αποκλιμακωθούν. Το προσχέδιο προβλέπει, παράλληλα, επενδύσεις για την ενεργειακή ανθεκτικότητα που θα προσεγγίσουν το 1 δισ. ευρώ έως το 2028.