Πώς σώθηκε ένα ολόκληρο χωριό από την πλημμύρα – Μια πραγματική ιστορία τύχης και ενσυναίσθησης

Του Κώστα Α.Μπογδανίδη

Γράφαμε χθες για μια πραγματική ιστορία καταστροφής όπως αυτές που βιώνουν τώρα πολλοί συμπατριώτες μας. Στην μεγάλη πλημμύρα του 1977 όμως υπάρχει και μια μοναδική ιστορία για το πώς σώθηκε ένα ολόκληρο χωριό, τα Πραιτώρια στη Μεσαρά! Τότε που ανέβηκαν τα νερά στον ποταμό Αναποδάρη και την τελευταία στιγμή σώθηκαν όλοι οι χωριανοί από την καμπάνα που κάποιος χτύπησε λίγο πριν ξημερώσει. Το νερό έφτασε μέχρι τον πρώτο όροφο των σπιτιών- η τραγωδία θα ήταν πολύ μεγάλη εάν δεν τους είχε ξυπνήσει- το ποιος το έκανε είναι ένα θέμα που ακόμη δεν έχει διευκρινιστεί.

Ήταν το ξημέρωμα Δευτέρας 12 Σεπτεμβρίου 1977 και τα νερά που έπεσαν εκείνες τις δυο μέρες ήταν πάρα πολλά. Από τους γύρω ορεινούς όγκους κατέβαιναν νερά πολλά, κανένας όμως στον κάμπο δεν είχε σκεφτεί ότι μπορεί να υπάρξει πρόβλημα. Ηταν σχεδόν στεγνά…

Κανένας δεν φανταζόταν ότι το νερό θα ήταν τόσο που θα ξεπερνούσε την κοίτη στον ποταμό Αναποδάρη που περνάει από τα Πραιτώρια., ..Ταυτόχρονα με τα νερά κατέβηκαν πολλά φερτά υλικά παρασύρθηκαν και έκλεισαν τις καμάρες της γέφυρας δημιουργώντας φράγμα που εμπόδιζαν την διαφυγή του νερού ταυτόχρονα δύο άλλοι χείμαροι μπαίνουν στο χωριό απο άλλα σημεία δυτικά του χωριού ,ο υπερυψωμένος δρόμος Λιγορτύνου/ Χάρακα εμποδίζει και αυτά τα νερά να διαφύγουν γιατί και αυτά τα μικρά γεφυράκια έχουν μπαζωθεί όπως έχει περιγράψει ο Νικήτας Κόκκινος.

Ο γνωστός τότε καλλιτέχνης Γιώργος Κουμιώτης που ήταν από το Τεφέλι και ζούσε στο Αρκαλοχώρι γύριζε από ένα γλέντι με το αυτοκίνητό του. Σταμάτησε για λίγο στην άκρη του δρόμου, ήταν ακόμη ήσυχη η βραδιά. Και εκεί άκουσε ένα τρομερό βρούχο από ψηλά. Σκέφτηκε ότι είναι τα νερά που κατεβαίνουν στον Αναποδάρη. Ο ίδιος έλεγε ότι έτρεξε στο χωριό και πήγε και έπαιξε την καμπάνα και σηκώθηκαν οι χωριανοί.

Σύμφωνα με τον Νικήτα Κόκκινο «ο πρώτος που αντιλαμβάνεται τον κίνδυνο είναι ο θείος ο Αριστείδης, με πολύ κόπο καταφέρνει να περάσει τον δρόμο και να πάει στην μεγάλη εκκλησία να χτυπήσει την καμπάνα καθώς είναι μετά τα μεσάνυκτα και όλος ο κόσμος κοιμάται, και ενώ πάει να χτυπήσει την καμπάνα με το πρώτο τράβηγμα το σκοινί κόβεται, όλοι ξυπνούν από τα νερά που περνούν μέσα στα σπίτια, ευτυχώς δεν υπήρξαν θύματα, πολλοί βγήκαν από τα σπίτια τούς κολυμπώντας, το μέγεθος της καταστροφής φάνηκε την άλλη μέρα.»

Όπως και να έχει για μερικά λεπτά σώθηκαν εκείνη τη νύχτα πολλοί άνθρωποι.

Ωστόσο περιουσίες είχαν χαθεί, τα πάντα είχαν καταστραφεί, οι αποθήκες με την σταφίδα και τα λάδια των ανθρώπων είχαν παρασυρθεί, τα γεωργικά μηχανήματα είχαν πάθει ανεπανόρθωτη ζημιά, τα ζώα όλα είχαν πνιγεί αβοήθητα.

Όλα είχαν γίνει μία λίμνη ανάμεσα στον Πύργο και στην Πλακιωτισσα, οι πρώτοι και οι μόνοι που ήρθαν την επόμενη μέρα για βοήθεια ήταν οι άνθρωποι από τον Χάρακα που ήρθαν με τις….βάρκες τους ενώ το μεσημέρι έφτασε και ο στρατός.