Πλασμαφαίρεση και αναγεννητική ιατρική: Ειδικοί προειδοποιούν για τις μη τεκμηριωμένες «θεραπείες»

Με αφορμή την υπόθεση του Γιώργου Μαζωνάκη, η συζήτηση γύρω από πρακτικές που παρουσιάζονται ως θεραπείες, χωρίς να διαθέτουν πάντοτε την απαιτούμενη επιστημονική τεκμηρίωση, επανέρχεται στο προσκήνιο.

Μιλώντας στην Τηλεόραση CRETA, η Κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Κρήτης και καθηγήτρια Αιματολογίας Ελένη Παπαδάκη και η καθηγήτρια Πνευμονολογίας Κατερίνα Αντωνίου τόνισαν την ανάγκη οι πολίτες να αναζητούν έγκυρη ιατρική πληροφόρηση και, ιδιαίτερα σε σοβαρά ή εξειδικευμένα προβλήματα υγείας, να απευθύνονται σε αναγνωρισμένες δομές και πανεπιστημιακά κέντρα αναφοράς.

Η Ελένη Παπαδάκη έθεσε στο επίκεντρο την ανάγκη ενίσχυσης του «γραμματισμού υγείας» των πολιτών, όπως είπε χαρακτηριστικά ενώ τόνισε πως η επιστημονική κοινότητα έχει ευθύνη να μεταφέρει την πληροφορία με τρόπο κατανοητό και προσβάσιμο στο κοινό.

Όπως είπε: «Θα πρέπει και εμείς οι επιστήμονες να φροντίσουμε η πληροφορία που φτάνει στον άνθρωπο, στο κοινό, να είναι εύκολα αντιληπτή».

Η ίδια μάλιστα στάθηκε ιδιαίτερα και στον ρόλο του διαδικτύου, όπου οι πολίτες αναζητούν πλέον μεγάλο μέρος των πληροφοριών που αφορούν την υγεία τους. «Γνωρίζοντας ότι ο κόσμος προσφεύγει πάρα πολύ εύκολα σε αυτές τις μοντέρνες μεθόδους αναζήτησης, να υπάρχει η σωστή ενημέρωση και η σωστή πληροφορία», τόνισε μεταξύ άλλων.

Πλασμαφαίρεση: Μια εξειδικευμένη θεραπεία, όχι «αποτοξίνωση»

Χαρακτηριστικό παράδειγμα, σύμφωνα με τις δύο καθηγήτριες, αποτελεί η πλασμαφαίρεση. Πρόκειται για εξειδικευμένη ιατρική μέθοδο, η οποία εφαρμόζεται σε συγκεκριμένες παθήσεις και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να είναι σωτήρια για τον ασθενή.

Η Ελένη Παπαδάκη ήταν σαφής: «Η πλασμαφαίρεση, που είναι μια εξειδικευμένη ιατρική μέθοδος, εφαρμόζεται για συγκεκριμένες παθήσεις και σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να σώσει ζωές. Ωστόσο, δεν αποτελεί γενική μέθοδο αποτοξίνωσης».

Από την πλευρά της η Κατερίνα Αντωνίου υπογράμμισε ότι η πλασμαφαίρεση αποτελεί πραγματική θεραπευτική πράξη όταν υπάρχει η αντίστοιχη ιατρική ένδειξη.

«Η πλασμαφαίρεση είναι θεραπευτική μέθοδος, εκεί που πρέπει να γίνεται».

Όπως εξήγησε, υπάρχουν και παθήσεις του αναπνευστικού στις οποίες μπορεί να απαιτηθεί, σε συνεργασία με άλλες ειδικότητες, όταν δεν είναι πλέον εφικτή η αποτελεσματική φαρμακευτική παρέμβαση.

«Όταν δεν είναι πια εφικτή φαρμακευτική παρέμβαση, σε συνεργασία με τους νευρολόγους, πρέπει ο ασθενής να κάνει πλασμαφαίρεση μαζί με την ανοσοκαταστατική θεραπεία».
Η κ. Αντωνίου επισήμανε παράλληλα ότι χρειάζεται προσοχή ώστε μια επιστημονικά τεκμηριωμένη θεραπευτική μέθοδος να μην απαξιώνεται συνολικά εξαιτίας της λανθασμένης χρήσης ή προβολής της.

«Δεν πρέπει να φτάσουμε στο σημείο μια τέτοια θεραπευτική μέθοδος να κατηγοριοποιείται».

Τι ισχύει για την αναγεννητική ιατρική

Οι δύο καθηγήτριες αναφέρθηκαν ακόμη στην αναγεννητική ιατρική, έναν ταχέως εξελισσόμενο και πολλά υποσχόμενο τομέα της επιστήμης.

Ωστόσο, όπως επισημάνθηκε, το γεγονός ότι ένας τομέας βρίσκεται στην αιχμή της έρευνας δεν σημαίνει ότι κάθε μέθοδος που παρουσιάζεται ως «θεραπεία» έχει λάβει τις απαραίτητες εγκρίσεις για εφαρμογή σε ασθενείς.

Στο πλαίσιο αυτό, υπογραμμίστηκε η ανάγκη να γίνεται σαφής διάκριση ανάμεσα στις ερευνητικές εξελίξεις και στις θεραπείες που έχουν αποδεδειγμένη αποτελεσματικότητα και έχουν εγκριθεί για συγκεκριμένες ενδείξεις.

«Η καλύτερη προστασία είναι η σωστή ενημέρωση»

Το βασικό μήνυμα των δύο καθηγητριών ήταν η ανάγκη για έγκυρη ενημέρωση των πολιτών, ώστε να μπορούν να ξεχωρίζουν την επιστημονικά τεκμηριωμένη θεραπεία από έναν απλό θεραπευτικό ισχυρισμό.

«Η καλύτερη προστασία απέναντι σε παραϊατρικές και μη τεκμηριωμένες πρακτικές είναι η σωστή ενημέρωση», τόνισε η Ελένη Παπαδάκη.

Όπως υπογράμμισε η Κοσμήτορας της Ιατρικής Σχολής, η επιστημονική γνώση πρέπει να φτάνει στην κοινωνία με τρόπο κατανοητό: «Η επιστημονική γνώση πρέπει να φτάνει στην κοινωνία ώστε κάθε πολίτης να μπορεί να ξεχωρίζει την τεκμηριωμένη θεραπεία από έναν απλό θεραπευτικό ισχυρισμό».

Οι δύο καθηγήτριες κάλεσαν τους πολίτες, ιδιαίτερα σε περιπτώσεις σοβαρών ή εξειδικευμένων προβλημάτων υγείας, να απευθύνονται σε πανεπιστημιακά κέντρα αναφοράς και σε γιατρούς που έχουν πρόσβαση σε αυτά.

«Θα πρέπει οι πολίτες για θέματα υγείας και για θέματα εξειδικευμένων θεραπειών να εμπιστεύονται τα πανεπιστημιακά κέντρα αναφοράς και γιατρούς που έχουν πρόσβαση σε αυτά, έτσι ώστε να έχουν τη μέγιστη φροντίδα», ανέφερε επίσης η Ελένη Παπαδάκη. Και όπως σημείωσε, οι θεραπευτικές επιλογές που προσφέρει σήμερα η σύγχρονη ιατρική είναι περισσότερες και διαθέσιμες και στην Κρήτη.