Πέθανε ο σπουδαίος διανοητής Κωνσταντίνος Τσουκαλάς

Πέθανε σε ηλικία 89 ετών ο σπουδαίος διανοητής, κοινωνιολόγος, πανεπιστημιακός και μέλος της Ακαδημίας Αθηνών Κωνσταντίνος Τσουκαλάς. Η αποτέφρωσή του έχει προγραμματιστεί για αύριο, Τετάρτη, στη Ριτσώνα.

Ήταν εγγονός του καθηγητή Ποινικού Δικαίου της Νομικής Σχολής Αθηνών, Κωνσταντίνου Τσουκαλά, ενώ ο πατέρας του, Άγγελος Τσουκαλάς, διακρίθηκε ως δικηγόρος και πολιτικός.

Μετά την αποφοίτησή του από τη Νομική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών, ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές Φιλοσοφίας του Δικαίου και Κοινωνιολογίας στα Πανεπιστήμια Χαϊδελβέργης και του Μονάχου στη Γερμανία, του Παρισιού στη Γαλλία και του Γέιλ στις ΗΠΑ.

Επίσης, ήταν ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.

To 1974 ανακηρύχθηκε διδάκτορας Γραμμάτων και Ανθρωπιστικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο Παρισιού. Από το 1961 έως το 1968 άσκησε τη δικηγορία στην Αθήνα. Απασχολήθηκε ως ερευνητής στο Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών Αθηνών (1963-1967) και στο γαλλικό Εθνικό Κέντρο Επιστημονικών Ερευνών (CNRS, 1968).

Κατά τα έτη 1968-1985 υπήρξε τακτικός καθηγητής Κοινωνιολογίας του Πανεπιστημίου του Παρισιού και από το 1985 και έκτοτε ήταν τακτικός καθηγητής Κοινωνιολογίας στο Τμήμα Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών. Παράλληλα από το 1981 έως το 1989 άσκησε καθήκοντα επιστημονικού διευθυντή στο Εθνικό Κέντρο Κοινωνικών Ερευνών (ΕΚΚΕ).

Το 1993 ορίστηκε πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΕΚΚΕ, θέση που διατήρησε έως το 1996. Έχει επίσης διατελέσει πρόεδρος της Ένωσης Ελλήνων Κοινωνιολόγων, μέλος του Ανωτάτου Συμβουλίου Έρευνας και Τεχνολογίας, επισκέπτης καθηγητής στα Πανεπιστήμια Παρισιού, Πρίνστον, Nέας Υόρκης, της Πόλεως του Μεξικού, καθώς και στο Τμήμα Οικονομικών Επιστημών του Πανεπιστημίου Αθηνών, αρχηγός της ελληνικής αντιπροσωπείας στη Διάσκεψη Κορυφής του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών για την Κοινωνική Ανάπτυξη (1994-1996) και μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του Ιδρύματος Ελληνικού Πολιτισμού.

Ακόμη ήταν πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του Εθνικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Πολιτιστικής Ολυμπιάδας, μέλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής και μέλος του ερευνητικού συμβουλίου του Ολυμπιακού Μουσείου της Λωζάνης στην Ελβετία. Από το 2000 έως το 2014 ήταν τακτικό μέλος της Εθνικής Επιτροπής Βιοηθικής. Το 2025 εξελέγη τακτικό μέλος της Ακαδημίας Αθηνών.

Ήταν παντρεμένος με τη συγγραφέα και καθηγήτρια Ψυχολογίας Φωτεινή Τσαλίκογλου.

Τα έργα του

Ο Κωνσταντίνος Τσουκαλάς άφησε πίσω του μια σπουδαία παρακαταθήκη. Είχε συγγράψει είτε σε ατομικό είτε σε συλλογικό επίπεδο αρκετά βιβλία κοινωνιολογικού περιεχομένου.

Συγκεκριμένα:

The Greek Tragedy, 1968 (ελλ. μτφρ. εκδ. Α. Λιβάνης)
Εξάρτηση και αναπαραγωγή: Ο κοινωνικός ρόλος των εκπαιδευτικών μηχανισμών στην Ελλάδα, εκδ. Θεμέλιο, 1976
Κράτος και κοινωνική ανάπτυξη, εκδ. Θεμέλιο, 1980
Κράτος, εργασία, κοινωνία στη μεταπολεμική Ελλάδα,εκδ. Θεμέλιο, 1985
Είδωλα Πολιτισμού. Ελευθερία, Ισότητα, Αδελφότητα στη σύγχρονη Πολιτεία, εκδ. Θεμέλιο, 1991
Περιπέτειες Σημασιών. Η εξουσία ως «λαός» και ως «έθνος», εκδ. Θεμέλιο, 1999
Ταξίδι στο λόγο και στην ιστορία τομ. Α΄ Β΄, εκδ. Πλέθρον, 1996
Πόλεμος, μνήμη και τέχνη, 2000
Η πολιτική σήμερα. Ο Νίκος Πουλαντζάς και η επικαιρότητα του έργου του 2001 κ.ά.
Η επινόηση της ετερότητας. Ταυτότητες και διαφορές στην εποχή της παγκοσμιοποίησης, Εκδόσεις Καστανιώτη, 2010
Η γυμνή βασίλισσα – Εργα και ημέρες του οικονομικού λόγου, εκδ. Καστανιώτη, 2013