Ολοκληρώθηκε στη Λευκωσία, η επίσημη τελετή έναρξης της Κυπριακής Προεδρίας του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, με μια εικόνα που θύμιζε περισσότερο σύνοδο κορυφής παρά εθιμοτυπική εκδήλωση.
Ο Νίκος Χριστοδουλίδης υποδέχθηκε σειρά ηγετών και επικεφαλής θεσμών, με τελευταίους την πρόεδρο της Κομισιόν Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν και τον πρόεδρο του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου Αντόνιο Κόστα.
Στην εκδήλωση έδωσαν το «παρών», μεταξύ άλλων, ο Βολοντίμιρ Ζελένσκι, η πρόεδρος της Μολδαβίας Μάγια Σάντου, ο πρόεδρος του Λιβάνου Ζοζέφ Αούν, ο πρόεδρος του Ιράκ Αμπντούλ Λατίφ Ρασίντ, καθώς και ο γενικός γραμματέας του Αραβικού Συνδέσμου Αχμέντ Αμπούλ Γκέιτ και ο γενικός γραμματέας του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου Τζασέμ Αλμπουντάιουι.
Το πολιτικό στίγμα Χριστοδουλίδη
Στην ομιλία του ο Κύπριος Πρόεδρος έθεσε ως κεντρικό στόχο μια Ευρωπαϊκή Ένωση που θα ενισχύει τη στρατηγική της αυτονομία χωρίς να κλείνεται στον εαυτό της, προβάλλοντας παράλληλα τον ρόλο της Κύπρου ως «γέφυρας» της ΕΕ με την ευρύτερη περιοχή.
Η αναφορά του στη Λευκωσία ως «τελευταία υπό κατοχή πρωτεύουσα της Ευρώπης» έδωσε τον τόνο του συμβολισμού που θέλει να επενδύσει η Λευκωσία στην εξάμηνη προεδρία της.
Φον ντερ Λάιεν: «Απόλυτη προτεραιότητα» η επανένωση της Κύπρου
Η πρόεδρος της Κομισιόν στην ομιλία της κινήθηκε σε δύο άξονες. Πρώτον, επανέλαβε ότι η επανένωση της Κύπρου παραμένει κορυφαία προτεραιότητα για την ΕΕ, επισημαίνοντας τον ρόλο τυ Γιοχάνες Χαν ως ειδικού απεσταλμένου της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το Κυπριακό και δεύτερον, εστίασε στην ευρωπαϊκή «συνοχή αξιών», επιμένοντας ότι η Ένωση δεν λειτουργεί με «κατάλογο επιλογών» σε ζητήματα δημοκρατίας, κράτους δικαίου και εδαφικής ακεραιότητας.
Στο ίδιο πνεύμα, παρέπεμψε και στη διεθνή συγκυρία με τη Γροιλανδία, προβάλλοντας ως ευρωπαϊκή θέση ότι οι αρχές κυριαρχίας και ακεραιότητας δεν εφαρμόζονται «κατά περίπτωση».
Κόστα: Διεθνές δίκαιο «χωρίς εξαιρέσεις»
Ο Αντόνιο Κόστα συνέδεσε το κυπριακό βίωμα κατοχής με την ευρωπαϊκή ανάγκη να αντιδρά σε παραβιάσεις του διεθνούς δικαίου, αναφερόμενος ρητά σε Κύπρο και Ουκρανία, αλλά και σε εξελίξεις σε Λατινική Αμερική και Γροιλανδία, με τη φράση κλειδί ότι «τα έθνη ανήκουν στους λαούς τους». Παράλληλα, έστειλε μήνυμα υπέρ της διεύρυνσης, ειδικά προς τα Δυτικά Βαλκάνια.
Ζελένσκι: «Να τελειώσει ο πόλεμος μέσα σε αυτή την Προεδρία»
Ο Ουκρανός πρόεδρος αξιοποίησε την παρουσία του στη Λευκωσία για να επαναφέρει τον στόχο της ένταξης της Ουκρανίας στην ΕΕ, εκφράζοντας προσδοκία για βήματα προόδου μέσα στο κυπριακό εξάμηνο. Στην τελετή επανέλαβε ότι επιδιώκει ο πόλεμος να οδηγηθεί σε κατάληξη μέσα στη διάρκεια της Κυπριακής Προεδρίας, ενώ η κυπριακή πλευρά διαμήνυσε, δημόσια και πολιτικά, ότι η στήριξη προς το Κίεβο παραμένει κεντρική προτεραιότητα.
Η παρουσία Ζελένσκι είχε και πρόσθετο συμβολισμό για την Κύπρο, καθώς παρά τους παραδοσιακούς δεσμούς με τη Ρωσία, η Λευκωσία έχει ταχθεί πλήρως με τις ευρωπαϊκές κυρώσεις κατά της Μόσχας, ενώ η ρωσική εισβολή συχνά παραλληλίζεται με την τουρκική εισβολή του 1974.
