Χνάρης: «Η στήριξη των ορεινών περιοχών είναι ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης, εθνικής συνοχής και δημογραφικής επιβίωσης»

Στη συνεδρίαση της Υποεπιτροπής Ορεινών Περιοχών της Ειδικής Μόνιμης Επιτροπής Περιφερειών, τοποθετήθηκε ο Βουλευτής Ρεθύμνης του ΠΑΣΟΚ – Κινήματος Αλλαγής, Μανόλης Χνάρης, στο πλαίσιο της συζήτησης επί των εισηγήσεων που θα συμπεριληφθούν στην Έκθεση.

Κατά την έναρξη της ομιλίας του, επεσήμανε για ακόμη μία φορά τη σημασία που έχει για τον ίδιο η προσπάθεια αναζωογόνησης του Ψηλορείτη. Όπως χαρακτηριστικά τόνισε: «η ευρύτερη περιοχή του ορεινού όγκου του Ψηλορείτη δεν είναι απλά ο τόπος καταγωγής μου, αλλά ο τόπος που μεγάλωσα και που ζω με την οικογένεια μου, μέχρι και σήμερα».

Παράλληλα, αναφέρθηκε στα προβλήματα και τις προκλήσεις που αντιμετωπίζει η τοπική κοινωνία, τα οποία γνωρίζει από πρώτο χέρι, καθώς δραστηριοποιείται επαγγελματικά ως κτηνοτρόφος στον Ψηλορείτη, υπογραμμίζοντας παράλληλα τις δυνατότητες που έχει η ευρύτερη περιοχή, όχι μονάχα για την Κρήτη αλλά για ολόκληρη τη χώρα.

Στη συνέχεια, εξήγησε τον σκοπό της συγκεκριμένης πρωτοβουλίας που έλαβε, τονίζοντας την ανάγκη διαμόρφωσης συγκεκριμένων προτάσεων και διεκδίκησης μιας ολοκληρωμένης εθνικής πολιτικής για τον Ψηλορείτη.

Ως ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που απαιτούν άμεση αντιμετώπιση, έθεσε το δημογραφικό πρόβλημα. Μάλιστα, όπως ανέφερε: «παρότι σε ορισμένες περιοχές υπάρχουν πάρα πολλές πολύτεκνες οικογένειες, την περίοδο 2011 – 2021 σημειώθηκε μείωση του πληθυσμού κατά 7,5%, δηλαδή ποσοστό υπερδιπλάσιο από τον εθνικό μέσο όρο».

Όπως επεσήμανε, η παραμονή των νέων στον τόπο τους γίνεται ολοένα και πιο δύσκολη, καθώς «δυσκολεύονται να βρουν εργασία, η κτηνοτροφία παύει να αποτελεί μια βιώσιμη επαγγελματική επιλογή και οι νέες οικογένειες στερούνται πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες».

Για τον λόγο αυτό, ο Μ. Χνάρης τόνισε ότι «η αντιμετώπιση του δημογραφικού δεν μπορεί να περιορίζεται σε γενικές διακηρύξεις, αλλά χρειάζεται ένα ολοκληρωμένο πακέτο κινήτρων για νέες οικογένειες και επαγγελματίες, στήριξη της κατοικίας και δημιουργία πραγματικών ευκαιριών εργασίας».

Στη συνέχεια, έθεσε ως βασική προτεραιότητα την ενίσχυση και αναβάθμιση του κοινωνικού κράτους. Ειδικότερα, επεσήμανε ότι: «όλα τα σχολεία της ευρύτερης περιοχής, πρέπει να χαρακτηριστούν δυσπρόσιτα, ώστε να δίνονται επιπλέον κίνητρα σε δασκάλους και καθηγητές να δουλέψουν στις περιοχές αυτές» και παράλληλα υπογράμμισε ότι «απαιτείται η δημιουργία και η πλήρης στελέχωση δημόσιων βρεφονηπιακών και παιδικών σταθμών, ώστε κάθε οικογένεια να έχει ουσιαστική στήριξη στην καθημερινότητά της».

Προσθετικά, υπογράμμισε ότι: «πρέπει να θεσπιστούν ειδικά φορολογικά, ασφαλιστικά και διοικητικά κίνητρα για τη δημιουργία φροντιστηρίων δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης και ξένων γλωσσών, ώστε οι μαθητές των ορεινών περιοχών να έχουν ισότιμη πρόσβαση στην εκπαιδευτική υποστήριξη, χωρίς να αναγκάζονται οι ίδιοι και οι οικογένειές τους να υποβάλλονται σε πολύωρες και κοπιαστικές μετακινήσεις».

Αντίστοιχη μέριμνα, σύμφωνα με τον Βουλευτή Ρεθύμνης, απαιτείται και στον τομέα της υγείας. Στο πλαίσιο αυτό, τόνισε ότι «το σύνολο των κέντρων υγείας του Ψηλορείτη πρέπει να χαρακτηριστεί άγονα τύπου Α», ούτως ώστε να ενισχυθούν τα κίνητρα προσέλκυσης και παραμονής ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού και να διασφαλιστεί ένα ισχυρό πρωτοβάθμιο σύστημα υγείας για τους κατοίκους της περιοχής.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στον ρόλο των καφενείων, επισημαίνοντας ότι «το καφενείο δεν είναι απλώς μια επιχείρηση, αλλά ένας χώρος συνάντησης, επικοινωνίας και κοινωνικοποίησης».

Αναφερόμενος στις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι συγκεκριμένες επιχειρήσεις, σημείωσε ότι «πολλά από αυτά τα καφενεία έχουν κλείσει, διότι στο ήδη μικρό περιθώριο κέρδους έρχεται να προστεθεί ένα κοστοβόρο γραφειοκρατικό και διοικητικό κόστος, POS και τεκμαρτή φορολόγηση». Όπως υπογράμμισε, «Απαιτείται, ένα ειδικό φορολογικό, ασφαλιστικό και διοικητικό καθεστώς, που να παρέχει ελαφρύνσεις για τα καφενεία και εν γένει για τις μικρές επιχειρήσεις των ορεινών περιοχών», τόσο για τη στήριξη των ίδιων των επιχειρήσεων όσο και για τη συνοχή της τοπικής κοινωνίας.

Ακολούθως, έθεσε στο επίκεντρο τον πρωτογενή τομέα, επισημαίνοντας ότι η αναζωογόνηση του Ψηλορείτη προϋποθέτει έναν ισχυρό και βιώσιμο πρωτογενή τομέα. «Η αιγοπροβατοτροφία που αποτελεί τον βασικό πυλώνα της τοπικής οικονομίας, βρίσκεται αντιμέτωπη με το αυξημένο κόστος παραγωγής, λόγω και της νησιωτικότητας, της έλλειψης εργατών γης και κακών υποδομών, ιδίως σε δημοτική και αγροτική οδοποιία», όπως επεσήμανε ο Μ. Χνάρης.

Μάλιστα όπως ανέφερε, η μέση τιμή πρόβειου γάλακτος στην Κρήτη είναι στο 1,10 ευρώ, όταν στην υπόλοιπη χώρα είναι στο 1,40 ευρώ. Την ίδια στιγμή, το τριφύλλι που είναι απαραίτητο για την γαλακτοπαραγωγή, στον κρητικό παραγωγό κοστίζει 40 έως 55 λεπτά ενώ στην ηπειρωτική χώρα 10 έως 15 λεπτά.

Στο πλαίσιο αυτό, επανέφερε για ακόμη μία φορά την πάγια θέση του ΠΑΣΟΚ για τον θεσμικό διαχωρισμό της ηπειρωτικής από τη νησιωτική κτηνοτροφία, προκειμένου να καταστεί δυνατή η εφαρμογή στοχευμένων πολιτικών, «που θα λαμβάνουν υπόψη τις ιδιαίτερες συνθήκες, το αυξημένο κόστος παραγωγής και τις αντικειμενικές δυσκολίες που αντιμετωπίζουν οι κτηνοτρόφοι στις νησιωτικές και στις ορεινές περιοχές», όπως τόνισε.

Ανέφερε συγκεκριμένα: «το μεταφορικό ισοδύναμο να το λαμβάνει ο ίδιος ο παραγωγός και όχι ο έμπορος, όπως σήμερα, καθώς και να υπάρξει αύξηση της συνδεδεμένης του γάλακτος στους κτηνοτρόφους της Κρήτης και κατ’ επέκταση σε όλους τους νησιώτες».

Επίσης, ιδιαίτερη αναφορά έκανε στη Σχολή Ασωμάτων, η οποία, με ιστορική αναφορά το 1929, αποτέλεσε επί δεκαετίες σημαντικό κέντρο αγροτικής εκπαίδευσης και κτηνοτροφικής έρευνας για την Κρήτη. Ωστόσο, σήμερα, παρά τις προσπάθειες, αντιμετωπίζει σοβαρά προβλήματα, λόγω της έλλειψης επαρκούς στελέχωσης και χρηματοδότησης, της εγκατάλειψης των υποδομών και της περιορισμένης ερευνητικής και εκπαιδευτικής δραστηριότητας.

Στο πλαίσιο αυτό, ο Μ. Χνάρης τόνισε ότι «απαιτείται ένα ολιστικό σχέδιο, ουσιαστικής στήριξης και ανασυγκρότησης του φορέα, ώστε να αποτελέσει ξανά σημείο αναφοράς για την εκπαίδευση, την έρευνα και τη στήριξη της κτηνοτροφίας στην Κρήτη».

Επιπλέον, στην εισήγηση που κατέθεσε ο Μ. Χνάρης συμπεριλαμβάνονται συγκεκριμένες προτάσεις για τον εκσυγχρονισμό των υποδομών και ιδίως της οδοποιίας, της αποτελεσματικής διαχείρισης των υδάτινων πόρων, της προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος, των παραδοσιακών μας οικισμών και του πολιτισμού.

Κατόπιν όλων των ανωτέρω, ο Βουλευτής Ρεθύμνης κατέθεσε μία ακόμα πρόταση στα μέλη της Επιτροπής, να πραγματοποιηθεί μία συνεδρίαση της Υποεπιτροπής Ορεινών Περιοχών στην ευρύτερη περιοχή του ορεινού όγκου του Ψηλορείτη, ούτως ώστε να δουν από κοντά τις συνθήκες στις οποίες ζουν και εργάζονται, υπογραμμίζοντας την ιδιαίτερα θεσμική και συμβολική αξία που θα είχε μια τέτοια πρωτοβουλία.

Τέλος, ο Μ. Χνάρης υπογράμμισε ότι: «Η Πολιτεία πρέπει να γνωρίζει ότι η μεγαλύτερη δύναμη του Ψηλορείτη δεν είναι μόνο το επιβλητικό τοπίο του. Αντίθετα, είναι οι άνθρωποί του, οι κτηνοτρόφοι, οι αγρότες, οι επαγγελματίες, οι οικογένειες και οι νέοι που επιμένουν να ζουν και να δημιουργούν στον τόπο τους».

Συνοψίζοντας, κατέληξε ότι: «Η στήριξη των ορεινών περιοχών δεν είναι μια περιφερειακή υπόθεση. Είναι ζήτημα κοινωνικής δικαιοσύνης, εθνικής συνοχής και δημογραφικής επιβίωσης. Αυτό είναι το μήνυμα της σημερινής Έκθεσης. Και αυτή είναι η δική μας ευθύνη απέναντι στον Ψηλορείτη, στην ορεινή Κρήτη και σε όλες τις ορεινές περιοχές της πατρίδας μας».