Μην χάνεις είδηση. Βάλε το
CRETA24
στην Google
ΠΡΟΣΘΕΣΕ ΤΟ CRETA24 ΣΤΗΝ GOOGLE
Τιμές παραγωγού για το ελαιόλαδο που δεν ξεπερνούν τα 4 ευρώ, μεροκάματα για την ελαιοσυγκομιδή που υπερβαίνουν τα 70 ευρώ, υψηλό κόστος παραγωγής, αυξημένα λειτουργικά έξοδα και διαρκείς ανατιμήσεις σε ζωοτροφές, λιπάσματα και πρώτες ύλες έχουν φέρει τον πρωτογενή τομέα της Κρήτης στα όριά του.
Εν μέσω ελαιοκομιδής, ο κίνδυνος πολλοί παραγωγοί να μην προχωρήσουν καν στη συγκομιδή του καρπού είναι πλέον ορατός, καθώς η παραγωγική διαδικασία μοιάζει ασύμφορη. Τα εργατικά χέρια είναι δυσεύρετα και ακριβά, οι παραγωγοί παραμένουν απλήρωτοι από τις αγροτικές επιδοτήσεις για το 2026, ενώ οι τιμές που προσφέρονται για κάθε κιλό ελαιολάδου κυμαίνονται από 3,5 έως 4 ευρώ στο Ρέθυμνο. Την ίδια ώρα, άφαντοι είναι και οι μετακλητοί εργαζόμενοι, κυρίως από τις Φιλιππίνες, οι οποίοι τα προηγούμενα χρόνια είχαν συμβάλει αισθητά στη συγκομιδή του ελαιοκάρπου, λαμβάνοντας μάλιστα πιο προσιτά μεροκάματα. Παρότι ορισμένοι από αυτούς μετακινούνταν μετά τη λήξη της τουριστικής περιόδου στον πρωτογενή τομέα, ενισχύοντας το εργατικό δυναμικό, φέτος έχουν ήδη αποχωρήσει από το νησί, γεγονός που αποδίδεται σε γραφειοκρατικό ζήτημα.
Σύμφωνα με τα rethnea.gr, το κλίμα που επικρατεί στον κλάδο χαρακτηρίζεται από απογοήτευση και ανασφάλεια, καθώς οι κόποι μιας ολόκληρης χρονιάς ενδέχεται να μην αποδώσουν. Μάλιστα, η κατάσταση αυτή συμπίπτει με μία από τις καλύτερες χρονιές της τελευταίας δεκαετίας, αν όχι την καλύτερη, ως προς την ποσότητα και την ποιότητα της παραγωγής. Οι πρώιμες φθινοπωρινές βροχοπτώσεις και οι εδαφοκλιματικές συνθήκες των τελευταίων μηνών ευνόησαν την ανάπτυξη του ελαιοκάρπου, η ποσότητα του οποίου εκτιμάται ότι είναι περίπου 1,5 έως 2 φορές μεγαλύτερη σε σχέση με πέρυσι. Ωστόσο, η αυξημένη παραγωγή συνεπάγεται και μεγαλύτερο φόρτο εργασίας, άρα και περισσότερες ανάγκες σε εργατικά χέρια, τα οποία απουσιάζουν. Οι παραγωγοί που δεν έχουν τη δυνατότητα να στηριχθούν στην οικογένειά τους ή στον κοντινό κοινωνικό τους περίγυρο για την ελαιοσυγκομιδή βρίσκονται σε αδιέξοδο, με ορισμένους να σκέφτονται να εγκαταλείψουν τη συγκομιδή. Παράλληλα, καθώς οι δηλώσεις ΟΣΔΕ για το 2026 έχουν υποβληθεί μόλις από ένα μικρό ποσοστό του συνόλου των παραγωγών σε πανελλαδικό επίπεδο, οι αγροτοκτηνοτρόφοι παραμένουν ουσιαστικά απλήρωτοι, με ελάχιστα περιθώρια οικονομικών ελιγμών. Επιπλέον, ζωοτροφές και λιπάσματα έχουν ανατιμηθεί σημαντικά τους τελευταίους μήνες, ενώ παραμένουν ανοιχτά και τα ζητήματα των δασικών εκτάσεων και των λαθών του Κτηματολογίου.
«Η κατάσταση είναι ασύμφορη στον πρωτογενή τομέα και είναι βέβαιο ότι θα μείνουν αμάζευτες ελιές»
Το πρόβλημα της έλλειψης εργατικών χεριών για την ελαιοσυγκομιδή, καθώς και τις ευρύτερες επιπτώσεις του στον πρωτογενή τομέα, ανέλυσε, μεταξύ άλλων, μιλώντας στα «Ρ.Ν.», ο Γιώργος Βενιεράκης, πρόεδρος του Κτηνοτροφικού Συλλόγου Ρεθύμνου. «Όχι μόνο δεν βρίσκουμε εργάτες, αλλά και τα μεροκάματα είναι 70, 80 και 100 ευρώ σε κάποιους, την ώρα που το εθνικό προϊόν του ελαιολάδου έχει πέσει στα τάρταρα. Πλέον η κατάσταση είναι ασύμφορη στον πρωτογενή τομέα και είναι βέβαιο ότι θα μείνουν αμάζευτες ελιές στα χωράφια. Έχουμε το καλύτερο προϊόν και αυτό θα μείνει στα χωράφια. Θεωρώ ότι με τα τωρινά δεδομένα και τις προσφερόμενες τιμές στην αγορά αυτήν τη στιγμή, οι ελιές δεν μπορούν να μαζευτούν. Ζούμε σε μία ασύμφορη αγορά. Όποιος πληρώνει μεροκάματα σε εργάτες με αυτά τα ποσά, ρεαλιστικά δεν μπορεί να μαζέψει τον ελαιοκαρπό και να έχει κέρδος. Δυστυχώς, όλη αυτή η συνθήκη συνδυάζεται με μία καλή χρονιά για τις ελιές, πολύ καλύτερη από πέρυσι. Έχουμε καθαρές ελιές, αλλά, όπως βλέπουμε, ακόμα ένα αγροτικό προϊόν πηγαίνει στράφι. Η χρονιά για τις ελιές είναι πάρα πολύ καλή. Έβρεξε πρώιμα ο καιρός, κάτι που είχαμε πολλά χρόνια να δούμε και που βοήθησε πάρα πολύ στην ωρίμανση του καρπού, αλλά δυστυχώς την πατήσαμε», ανέφερε ο κ. Βενιεράκης. Τη φετινή τουριστική σεζόν απασχολήθηκαν σχεδόν 4.000 Φιλιππινέζοι μετακλητοί εργαζόμενοι στα ξενοδοχεία της Κρήτης και του Ρεθύμνου. Ωστόσο, πρόκειται για μια εργατική δεξαμενή που, όπως φαίνεται, παραμένει αναξιοποίητη για τον πρωτογενή τομέα. «Οι μετακλητοί εργαζόμενοι, κυρίως από τις Φιλιππίνες, σταμάτησαν να έρχονται. Έχει προκληθεί κάποιου είδους ζήτημα μεταξύ των πρεσβειών. Δεν υπάρχουν μετακλητοί αυτήν τη στιγμή. Όποιος έχει οικογένεια που μπορεί να τον βοηθήσει, μόνο αυτός θα μαζέψει ελιές φέτος. 70 ευρώ μεροκάματο δεν βγάζουμε ούτε εμείς, δεν μπορούμε να δίνουμε τέτοια ποσά στους εργαζόμενους. Εγώ προσωπικά προτιμώ να χαθούν τελείως οι ελιές μου, παρά να πληρώσω 70 και 80 ευρώ μεροκάματο και να καταλήξω να μην έχω κέρδος», σημείωσε ο κ. Βενιεράκης. Όπως επεσήμανε, το πρόβλημα ξεκινά από τις χαμηλές τιμές στις οποίες πωλείται πλέον το ελαιόλαδο, με αποτέλεσμα να αποθαρρύνονται οι παραγωγοί ακόμη και από την ίδια τη διαδικασία της συγκομιδής. «Αν η τιμή του ελαιολάδου ήταν υψηλή, θα ήμασταν διατεθειμένοι να πληρώσουμε και ένα μεροκάματο παραπάνω, αλλά δυστυχώς η τιμή του λαδιού είναι στα 3,50-4 ευρώ, εξευτελιστική τιμή δηλαδή. Έχουμε ένα προϊόν το οποίο έχει πάρει χρυσά βραβεία κατά καιρούς, ανά τον κόσμο, και δυστυχώς δεν μπορούμε να το αξιοποιήσουμε, να έχει τιμή πρέπουσα και να ανταποκρίνεται στο κόστος, καθώς και να βγάζει ο παραγωγός ένα μεροκάματο, ώστε να αξίζει να κάνει αυτήν τη δουλειά. Δυστυχώς θα εγκαταλειφθεί και αυτό, όπως και άλλα αγροτικά προϊόντα, των οποίων οι τιμές είναι πολύ χαμηλές», ανέφερε.
Παραμένουν τα προβλήματα με τους δασικούς χάρτες και το Κτηματολόγιο
Ανοιχτό παραμένει το μέτωπο με τους δασικούς χάρτες, καθώς και το πρόβλημα που προέκυψε μετά την ανάρτηση των κτηματολογικών πινάκων τον Απρίλιο του 2026. Τα λάθη του Κτηματολογίου, σε συνδυασμό με το γεγονός ότι σχεδόν το 50% των συνολικών αγροτικών περιουσιών εμφανίζονταν χαρακτηρισμένες ως δασικές και, συνεπώς, ως ιδιοκτησία του Δημοσίου, προκάλεσαν αναστάτωση στον πρωτογενή τομέα και δημιούργησαν πρακτικά προβλήματα στους παραγωγούς. Εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές εκκρεμότητες που επηρεάζουν το ιδιοκτησιακό καθεστώς και την κτηνοτροφική δραστηριότητα στην Κρήτη, ενώ πολλές αντιρρήσεις πολιτών κατά του δασικού χαρακτηρισμού εκτάσεων δεν έχουν ακόμη εξεταστεί. Ως αποτέλεσμα, οι παραγωγοί αδυνατούν να προχωρήσουν νόμιμα στη χρήση και εκμετάλλευση βοσκήσιμων εκτάσεων. «Παράλληλα, έχουμε και το ζήτημα με τα δασικά, με αποτέλεσμα να μην είναι επιλέξιμες οι περιουσίες μας για αποζημίωση. Με το Κτηματολόγιο υπάρχουν επίσης ακόμα πολλά λάθη, τα οποία μένουν αδιόρθωτα και δεν ξέρουμε τι θα γίνει. Δεν θέλουμε να τα παρουσιάσουμε όλα στραβά, αλλά αυτή είναι η πραγματικότητα», σχολίασε ο κ. Βενιεράκης.
Εκκρεμότητες και καθυστερήσεις στις δηλώσεις ΟΣΔΕ
Αντίστοιχα προβλήματα καταγράφονται και στις δηλώσεις ΟΣΔΕ για το 2026, που συνδέονται με τις αγροτικές ενισχύσεις και αποζημιώσεις. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παραθέτει ο κ. Βενιεράκης, μόλις το 35% του συνόλου των παραγωγών αναμένεται να προλάβει να υποβάλει εμπρόθεσμα ολοκληρωμένες αιτήσεις, την ώρα που οι αγροτοκτηνοτρόφοι παραμένουν χωρίς τις αναμενόμενες πληρωμές. «Με τις δηλώσεις ΟΣΔΕ έχει γίνει ένα πραγματικό μπάχαλο. Με τα δεδομένα που έχουμε τώρα, ένα πολύ μικρό ποσοστό των παραγωγών έχει ενεργοποιηθεί. Αυτήν τη στιγμή δεν έχει πληρωθεί κανείς από τις ενεργοποιήσεις του ΟΣΔΕ. Είπαν ότι μέχρι την Παρασκευή θα πληρώσουν κάποιους που είχαν κάνει τις αιτήσεις τους μέχρι τις 15 Οκτωβρίου, αλλά ούτε σωστά θα πληρωθούν αυτοί και αφορούν μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό. Υπάρχει πλήρης έλλειψη χρημάτων αυτήν τη στιγμή στον κόσμο του πρωτογενούς τομέα. Για να φτάσουμε στο σημείο της ελαιοσυγκομιδής, εγώ και ο κάθε παραγωγός έχουμε κάνει έξοδα ενός έτους. Λιπάσματα, κόπος, μεροκάματα, νερό. Επομένως, μιλάμε για οικονομική καταστροφή σε αυτήν τη φάση», σημείωσε ο κ. Βενιεράκης.
Ανατιμήσεις σε ζωοτροφές και λιπάσματα, δυσβάσταχτο το ενεργειακό κόστος
Ένα ακόμη ζήτημα, που ενδεχομένως περνά σε δεύτερη μοίρα μπροστά στα υπόλοιπα προβλήματα του αγροτοκτηνοτροφικού κλάδου, αφορά τις ανατιμήσεις σε ζωοτροφές και λιπάσματα, καθώς και το υψηλό ενεργειακό κόστος που επιβαρύνει τους παραγωγούς. «Ανάλογη είναι η εικόνα και στις ζωοτροφές. Τώρα δεν γίνονται ούτε πιστώσεις για τις ζωοτροφές ούτε τίποτα. Τα ζώα μας θα μείνουν ατάιστα. Οι περισσότεροι δεν θα μπορούμε να τα ταΐσουμε, λόγω έλλειψης χρημάτων. Οι ζωοτροφές αυξήθηκαν 1,5-2 ευρώ το σακί, τα λιπάσματα 10 ευρώ το σακί, το τριφύλλι 10-15 λεπτά σε σχέση με πέρυσι. Το γάλα περιμένουμε να πάρει μία αύξηση 10-15 λεπτά, αλλά σε γενικές γραμμές οι αυξήσεις εξανεμίζουν τα περιθώρια κέρδους. Οι αυξήσεις στα λιπάσματα είναι 450% σε σχέση με πριν από το ευρώ, το 2002, τα καύσιμα 250%, οι ζωοτροφές 150%. Το κόστος του ρεύματος είναι δυσβάσταχτο και όλο αυτό οδηγεί αναπόφευκτα στο να μην μπορεί ο παραγωγός να καλύψει τα λειτουργικά του έξοδα. Δυστυχώς, ζούμε σε μία κατάσταση που διώχνει τους νέους από την ύπαιθρο, η οποία ολοένα και ερημώνει. Οι νέοι, ό,τι και να επιχειρήσουν να κάνουν, με αυτήν την κατάσταση το βλέπουν να γυρίζει μπούμερανγκ. Εμείς οι παλιοί δεν έχουμε να κάνουμε κάτι άλλο, κρατάμε όσο μπορούμε, αλλά για τους νέους οι συνθήκες είναι αποτρεπτικές για να κάνουν το οτιδήποτε», κατέληξε ο κ. Βενιεράκης.
πηγή: rethnea.gr
