Τα δημόσια έργα στα «χέρια» λίγων – Τι αναφέρει ο Ζαχαρίας Αθουσάκης

Μια πραγματικότητα κατά την οποία κινδυνεύουν να αφανιστούν οι μικρομεσαίοι εργολήπτες δημόσιων έργων εξαιτίας της ενοποίησης μικρών συμβάσεων σε μεγαλύτερες με αποτέλεσμα οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αποκλείονται στην πράξη από τη διεκδίκηση δημόσιων έργων και αυτά να υλοποιούνται τελικά από λίγες, μεγάλες εταιρείες, περιγράφει μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Ζαχαρίας Αθουσάκης, πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Τεχνικών Εταιρειών Δημοσίων Έργων «ΣΑΤΕ».

Ο ίδιος εκφράζει την ανησυχία των μικρομεσαίων εργοληπτικών επιχειρήσεων για το μέλλον της δραστηριότητάς τους, καθώς όπως εξηγεί πλέον παρατηρείται πως τα δημόσια έργα που δημοπρατούνται από δήμους και περιφέρειες και αφορούν μικρομεσαίους εργολάβους είναι πολύ λίγα, αφού οι μικρές συμβάσεις ενοποιούνται για διάφορους λόγους σε άλλες μεγαλύτερες. Όπως επισημαίνει ο κ. Αθουσάκης, αυτό σημαίνει ότι ο ανταγωνισμός στον κλάδο είναι τεράστιος με αποτέλεσμα από τη μια να γίνονται μεγάλες εκπτώσεις στα έργα που δημοπρατούνται, της τάξης του 35%, ενώ υπάρχει η ανησυχία πως με την έλλειψη δημοπράτησης μικρών συμβάσεων πολλοί μικρομεσαίοι εργολάβοι ενδεχομένως να μην μπορούν στο άμεσο μέλλον να διατηρήσουν τη δραστηριότητά τους. Έτσι, χωρίς αντικείμενο θα αναγκαστούν όπως ο ίδιος ισχυρίζεται, οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις να αποδεσμεύσουν το εξειδικευμένο προσωπικό τους το οποίο στη συνέχεια θα απορροφηθεί από τις λίγες μεγάλες εταιρείες που έχουν αναλάβει το μεγαλύτερο μέρος των δημόσιων έργων. «Διαπιστώνεται πως στα ελάχιστα έργα που δημοπρατούνται από δήμους και περιφέρειες οι εκπτώσεις τους εκτοξεύονται πάνω από 35%. Διότι δεν υπάρχει πληθώρα έργων προκειμένου να καλυφθούν οι μικρομεσαίοι εργολήπτες. Τι σημαίνει αυτό; Ότι φοβόμαστε ότι κλείνοντας τα έργα που έχουμε όλοι οι μικρομεσαίοι εργολήπτες με πτυχίο έκτης τάξης και κάτω δεν θα έχουμε αντικείμενο λόγω της συσσώρευσης του μεγάλου κύκλου εργασιών σε λίγες εταιρείες. Και μας απασχολεί πάρα πολύ το πρόβλημα. Και το φαινόμενο των μεγάλων εκπτώσεων που δίδονται τώρα στα μεσαία έργα, στις δημοπρασίες, είναι ένα γεγονός. Ανησυχούμε οι μικρομεσαίοι εργολήπτες ότι κλείνοντας τα έργα που εκτελούμε δεν θα έχουμε επόμενα να συνεχίσουμε», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Αθουσάκης αποδίδοντας αυτό το φαινόμενο στις «πολλές ενοποιήσεις έργων και έτσι συσσωρεύτηκαν αυτά τα έργα σε λίγες εταιρείες. Και διερωτώμεθα μήπως είναι ένας τρόπος αυτός οι μικρομεσαίες εργοληπτικές επιχειρήσεις μη έχοντας αντικείμενο να υλοποιήσουν να ελευθερώσουν χωρίς να μπορούν αλλιώς να γίνει, το προσωπικό τους να το πάρουν οι λίγες μεγάλες εταιρείες και να ολοκληρώσουν εκείνες τα έργα που έχουν; Δηλαδή με λίγα λόγια οι μικρομεσαίες εργοληπτικές επιχειρήσεις λόγω ελλείψεως κύκλου εργασιών οδηγούνται σε κλείσιμο και το προσωπικό τους μοιραία οδηγείται στις λίγες μεγάλες εταιρείες».

Σύμφωνα με τον ίδιο το φαινόμενο αυτό οδηγεί μοιραία στο «κλείσιμο» μικρομεσαίων εργοληπτικών εταιρειών. «Μοιραίως δεν θα μπορούμε να διατηρήσουμε τις επιχειρήσεις μας, το προσωπικό μας βεβαίως, το οποίο θα μας φύγει να πάει στα μεγάλα έργα. Αυτό όμως σημαίνει διάλυση των μικρομεσαίων επιχειρήσεων».

 Η ακρίβεια στα οικοδομικά υλικά απειλεί τα δημόσια έργα

Ταυτόχρονα, τον κίνδυνο να παύσουν οι εργασίες υλοποίησης δημόσιων έργων που έχουν αναλάβει μικρομεσαίες εργοληπτικές εταιρείες επισημαίνει ο πρόεδρος του Πανελλήνιου Συνδέσμου Τεχνικών Εταιρειών Δημοσίων Έργων «ΣΑΤΕ», Ζ. Αθουσάκης, με αφορμή επιστολή που έστειλαν εργοληπτικές οργανώσεις προς τον  υπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκο Πιερρακάκη, τον υφυπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Δημήτρη Μαρκόπουλο, τον υφυπουργό Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Αθανάσιο Πετραλιά, την οποία κοινοποιούν στον υπουργό Υποδομών και Μεταφορών Χρίστο Δήμα, κάνοντας λόγο για αυξήσεις στα οικοδομικά υλικά που έχουν προκύψει μετά και το πληθωριστικό σοκ που υπέστη η αγορά γενικότερα από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή εξαιτίας της κρίσης στα καύσιμα. Ο κ. Αθουσάκης κάνει λόγο για αυξήσεις στα οικοδομικά υλικά που αγγίζουν το 20-35% πράγμα που όπως εξηγεί αλλάζει τους όρους της σύμβασης που οι εργολάβοι έχουν υπογράψει με το δημόσιο. «Είναι γεγονός ότι όλοι περιμέναμε να λήξει η κατάσταση στη Μέση Ανατολή μήπως εναρμονιστούν κάπως οι τιμές σε σχέση με την κατάσταση πριν του πολέμου. Αυτό δυστυχώς δεν έγινε. Ο πόλεμος αυτός εκτόξευσε τα καύσιμα κυρίως το πετρέλαιο και το πετρέλαιο diesel που χρησιμοποιείται ευρέως στην παραγωγή των δημοσίων έργων λόγω της χρήσης των μηχανήματων έργων αλλά παράλληλα αύξησε και όλα τα ενσωματούμενα στα δημόσια έργα υλικά. Όπως είναι τα οικοδομικά υλικά, οι πλαστικοί σωλήνες, ύδρευσης – αποχέτευσης, τα καλώδια, και γενικώς όλα τα υλικά σε ένα ποσοστό 20-35%. Αυτό το ποσοστό δεν μπορεί να το φορτώσουν στους κατασκευαστές διότι η αναθεώρηση των έργων προβλέπεται από τη νομοθεσία», αναφέρει ο ίδιος και συμπληρώνει: «Όταν συνάπτεις με κάποιον άλλον αντισυμβαλλόμενο, εν προκειμένω το δημόσιο, σύμβαση και μεταβάλλονται οι όροι αγοράς υλικών που ενσωματώνονται στα έργα, ή άλλοι συντελεστές παραγωγής των δημοσίων έργων, μεταβάλλονται και οι όροι της σύμβασης. Δεν μπορεί ο ένας αντισυμβαλλόμενος εν προκειμένω ο εργολήπτης να αναλάβει το βάρος αυτών των αυξήσεων οι οποίες γίνονται χωρίς την υπαιτιότητά του. Προβλέπεται από τη νομοθεσία που λέει ότι αυτές τις αυξήσεις για ένα ποσοστό 80% να τις πληρωθεί. Αυτό το πράγμα γίνεται με την εξαγωγή συντελεστών αναθεώρησης. Δηλαδή υπάρχει επιτροπή του υπουργείου που λέει ότι ναι αυτές οι αυξήσεις είναι δεδομένες άρα οι τιμές που πληρώνονται τα δημόσια έργα προσαυξάνονται με αυτή την αύξηση. Διαφορετικά εάν δεν δοθεί αναθεώρηση κατά τον αστικό κώδικα θα κάνουμε δικαστική προσφυγή. Όταν έχεις μια σύμβαση και μεταβληθούν χωρίς να φταις οι όροι που τους εκτελείς ο αντισυμβαλλόμενος πρέπει και αυτός να λάβει υπόψη του την κατάσταση αυτή. Εδώ έχουμε τον κατασκευαστή – εργολήπτη και από την άλλη πλευρά την αναθέτουσα αρχή του δημοσίου. Δεν μπορεί να μείνει αμέτοχη η αναθέτουσα αρχή που έχει συνυπογράψει τη σύμβαση όταν έχουν μεταβληθεί οι αρχικοί όροι της σύμβασης. Από την άλλη όμως πλευρά τα έργα πρέπει να ολοκληρωθούν. Τα έργα κινδυνεύουν να μην μπορούν να ολοκληρωθούν διότι έχουν μεταβληθεί οι όροι της σύμβασης», περιγράφει ο κ. Αθουσάκης.

Παράλληλα ο ίδιος επισημαίνει ότι αυτά τα έργα αφορούν έργα δήμων, περιφερειών αλλά και οργανισμών όπως νοσοκομείων και συγκεκριμένα ανακαινίσεων νοσηλευτικών ιδρυμάτων και κέντρων υγείας. Με τις προθεσμίες υλοποίησης των δημόσιων έργων να «τρέχουν» και τις αυξήσεις στα υλικά, ο τεχνικός κόσμος όπως υποστηρίζει ο κ. Αθουσάκης βρίσκεται υπό πίεση. Όπως εξηγεί ζητάται συνάντηση με τους αρμόδιους υπουργούς προκειμένου να βρεθεί μια λύση στο πρόβλημα. «Είμαστε σε αναμονή και περιμένουμε. Διαφορετικά θα δούμε πως θα αντιδράσουμε. Δηλαδή πολλά έργα θα καθυστερήσουν, θα σταματήσουν ή θα ζητηθεί και διάλυση κάποιων έργων εάν δεν γίνουν οι απαραίτητες επεμβάσεις από πλευράς υπουργείων», σχολιάζει κλείνοντας ο κ. Αθουσάκης.

πηγή: rethnea.gr