Πόσο ακρίβυνε το delivery;

Η παραγγελία φαγητού ή προϊόντων από το κινητό μπορεί να ολοκληρώνεται μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα, αλλά το ποσό που εμφανίζεται στην οθόνη πριν από την πληρωμή είναι συχνά αισθητά υψηλότερο από την αρχική αξία των προϊόντων.

Τι φταίει λοιπόν και για ένα καφέ και ένα αρτοσκεύασμα δίνουμε ακόμη και 8 ευρώ;

Το Creta24 ερεύνησε το θέμα και καταγράφει από ποιες επιβαρύνσεις διαμορφώνεται σήμερα ο λογαριασμός μιας ηλεκτρονικής παραγγελίας, γιατί αρκετά καταστήματα εφαρμόζουν διαφορετικές τιμές στο διαδίκτυο και πόσο κοστίζει τελικά στον καταναλωτή η ευκολία της παράδοσης στην πόρτα του.

Από το τηλέφωνο στο κινητό

Μέχρι πριν από μερικά χρόνια, η παραγγελία φαγητού γινόταν κυρίως τηλεφωνικά και, στις περισσότερες περιπτώσεις, η διανομή προσφερόταν χωρίς ξεχωριστή χρέωση. Η ανάπτυξη των ψηφιακών εφαρμογών άλλαξε σταδιακά αυτή τη συνήθεια. Οι καταναλωτές απέκτησαν τη δυνατότητα να συγκρίνουν καταστήματα και τιμές, να πληρώνουν ηλεκτρονικά και να παρακολουθούν την πορεία της παραγγελίας τους. Για τις επιχειρήσεις, οι εφαρμογές άνοιξαν την πρόσβαση σε μεγαλύτερο πελατολόγιο και σε περιοχές που δεν μπορούσαν προηγουμένως να εξυπηρετήσουν.
Η ευκολία αυτή, ωστόσο, συνοδεύτηκε από ένα νέο μοντέλο χρεώσεων, το οποίο δεν υπήρχε στην παραδοσιακή τηλεφωνική παραγγελία.

Τι πληρώνει ο πελάτης

Το τελικό ποσό μιας παραγγελίας δεν αποτελείται πλέον μόνο από την αξία του φαγητού ή των προϊόντων. Ανάλογα με το κατάστημα, την περιοχή, την απόσταση και την ώρα, μπορεί να προστεθούν έξοδα διανομής, χρέωση υπηρεσίας, επιβάρυνση για μικρή παραγγελία ή αυξημένη τιμή λόγω μεγάλης απόστασης.

Πλέον στις περισσότερες παραγγελίες υπάρχει και ελάχιστο ποσό παραγγελίας. Αυτό σημαίνει ότι ο καταναλωτής μπορεί να αναγκαστεί να προσθέσει προϊόντα που δεν είχε αρχικά σκοπό να αγοράσει, προκειμένου να ολοκληρώσει την παραγγελία ή να εξασφαλίσει χαμηλότερα μεταφορικά.
Την ίδια ώρα η χρέωση διανομής μπορεί να ξεκινά από περίπου ένα ευρώ και να ξεπερνά τα δύο ή τρία ευρώ, ενώ στις ταχείες παραδόσεις ή στις μεγαλύτερες αποστάσεις μπορεί να είναι υψηλότερη. Έτσι, ακόμη και μια μικρή παραγγελία καφέ ή φαγητού επιβαρύνεται σημαντικά σε ποσοστιαία βάση.

Με άλλα λόγια ένας καφές που κοστίζει από 2,20 έως 2,70 ευρώ μπορεί, μαζί με τα έξοδα παράδοσης και τις υπόλοιπες χρεώσεις, να πλησιάσει ή ακόμη και να ξεπεράσει το κόστος δύο καφέδων που θα αγόραζε ο πελάτης απευθείας από το κατάστημα.

Γιατί η ίδια παραγγελία μπορεί να είναι ακριβότερη στην εφαρμογή

Ένας από τους λόγους της μεγαλύτερης χρέωσης είναι ότι οι επιχειρήσεις εστίασης πληρώνουν προμήθεια για τις παραγγελίες που λαμβάνουν μέσω των ψηφιακών εφαρμογών. Ουσιαστικά όταν η πλατφόρμα αναλαμβάνει μόνο την παραγγελιοληψία, τα ποσοστά που έχουν καταγραφεί στην αγορά κινούνται συνήθως σε νορμάλ επίπεδα.

Όταν όμως παρέχεται και η διανομή με εξωτερικό διανομέα, η συνολική προμήθεια μπορεί να φτάνει περίπου στο 20% έως 25%, ενώ σε ορισμένες συμφωνίες έχουν καταγραφεί ποσοστά που πλησιάζουν το 30%. Οι όροι δεν είναι ίδιοι για όλα τα καταστήματα και μπορεί να διαφοροποιούνται ανάλογα με τον τζίρο, το μέγεθος της επιχείρησης και το είδος των υπηρεσιών.

Οι πλατφόρμες υποστηρίζουν ότι μέσα στην προμήθεια περιλαμβάνονται η τεχνολογική υποδομή, η προβολή του καταστήματος, η ηλεκτρονική πληρωμή, η εξυπηρέτηση πελατών και, όπου προβλέπεται, η μεταφορά της παραγγελίας. Για μια μικρή επιχείρηση, όμως, η παρακράτηση ενός σημαντικού μέρους της αξίας κάθε παραγγελίας περιορίζει το περιθώριο κέρδους. Για τον λόγο αυτό, αρκετά καταστήματα επιλέγουν να εμφανίζουν υψηλότερες τιμές στις ηλεκτρονικές εφαρμογές από εκείνες που ισχύουν στην τηλεφωνική παραγγελία ή στην παραλαβή από το κατάστημα.
Έτσι ο καταναλωτής μπορεί να επιβαρύνεται δύο φορές, μέσω της υψηλότερης τιμής του προϊόντος και στη συνέχεια μέσω των εξόδων διανομής ή άλλων χρεώσεων που προστίθενται πριν από την πληρωμή.

Ακριβότερες πρώτες ύλες και λειτουργικά έξοδα

Σε κάθε περίπτωση, οι χρεώσεις των εφαρμογών δεν αποτελούν τον μοναδικό λόγο για τον οποίο έχει ακριβύνει το delivery. Οι επιχειρήσεις εστίασης αντιμετωπίζουν αυξημένο κόστος για πρώτες ύλες, ενέργεια, καύσιμα, ενοίκια και μισθούς.
Τα προηγούμενα χρόνια καταγράφηκαν αυξήσεις σε βασικά προϊόντα, όπως το ελαιόλαδο, το ψωμί, τα γαλακτοκομικά, το κρέας και ο καφές. Ειδικά στην περίπτωση του καφέ, οι διεθνείς ανατιμήσεις και η μειωμένη παραγωγή έχουν περάσει σταδιακά τόσο στις τιμές λιανικής όσο και στην εστίαση.

Το κόστος του διανομέα

Στο κόστος δεν θα πρέπει να ξεχνάμε πως περιλαμβάνονται και οι αμοιβές των διανομέων, τα καύσιμα, η συντήρηση των οχημάτων, ο εξοπλισμός, η ασφαλιστική κάλυψη και η αποζημίωση ανάλογα με την απόσταση. Οι επιχειρήσεις που διατηρούν δικό τους στόλο πρέπει να καλύπτουν αυτά τα έξοδα ακόμη και τις ώρες κατά τις οποίες οι παραγγελίες είναι περιορισμένες.
Ετσι το κόστος της διανομής ενσωματώνεται είτε στην τιμή του προϊόντος είτε στις ξεχωριστές χρεώσεις που εμφανίζονται στον λογαριασμό του καταναλωτή.

Ακριβότερα και τα ψώνια από το σούπερ μάρκετ 

Ανάλογη εικόνα καταγράφεται και στις ηλεκτρονικές παραγγελίες από σούπερ μάρκετ. Το δωρεάν delivery, που στο παρελθόν προσφερόταν για σχετικά χαμηλά ποσά αγορών, περιορίζεται σταδιακά σε μεγαλύτερα καλάθια. Σε πολιτικές που έχουν εφαρμοστεί στην αγορά, το όριο για δωρεάν μεταφορά έχει αυξηθεί ακόμη και στα 90 ή 100 ευρώ. Για μικρότερες παραγγελίες μπορεί να επιβάλλονται μεταφορικά από περίπου 1,50 έως 5 ευρώ, ανάλογα με την αξία του καλαθιού, την περιοχή και το χρονικό διάστημα παράδοσης.
Σε ορισμένες περιοχές της περιφέρειας οι χρεώσεις μπορεί να είναι ακόμη μεγαλύτερες, τη στιγμή που επιπλέον κόστος μπορεί να υπάρχει για την αντικαταβολή, την ταχεία παράδοση ή την αποστολή βαριών και εύθραυστων προϊόντων. Παράλληλα, στην αγορά κάνουν την εμφάνισή τους συνδρομητικά πακέτα. Ο καταναλωτής πληρώνει ένα μηνιαίο ή ετήσιο ποσό, ώστε να έχει χαμηλότερα ή μηδενικά μεταφορικά. Το μοντέλο μπορεί να συμφέρει όσους κάνουν συχνές και μεγάλες παραγγελίες, όχι όμως απαραίτητα ένα νοικοκυριό που χρησιμοποιεί περιστασιακά την υπηρεσία.

 Τι πρέπει να προσέχει ο καταναλωτής 

Όσο για το τι πρέπει να προσέχει όποιος παραγγέλνει συχνά, ο καταναλωτής χρειάζεται να εξετάζει το τελικό και όχι μόνο το αρχικό ποσό. Η αξία των προϊόντων μπορεί να διαφοροποιείται από το φυσικό κατάστημα, ενώ τα έξοδα διανομής και οι υπόλοιπες χρεώσεις εμφανίζονται συχνά στο τελευταίο στάδιο. Οπως και να έχει πάντως το delivery παραμένει μια χρήσιμη υπηρεσία, ιδιαίτερα για ηλικιωμένους, άτομα με κινητικές δυσκολίες, οικογένειες και εργαζομένους με περιορισμένο χρόνο. Δεν αποτελεί όμως πλέον την αυτονόητα οικονομική εναλλακτική της εξόδου.  Η παράδοση στην πόρτα έχει μετατραπεί σε ξεχωριστή υπηρεσία, το κόστος της οποίας πληρώνεται μέσα από έναν συνδυασμό υψηλότερων τιμών, ελάχιστων παραγγελιών και πρόσθετων χρεώσεων. Για εμάς που παραγγέλνουμε, το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι μόνο πόσο κοστίζει αυτό που θέλουμε να αγοράσουμε, αλλά πόσα χρήματα διαθέτουμε τελικά για να φτάσει μέχρι την πόρτα μας.

Πηγές: NouPou, Business Daily, Insider, Οικονομικός Ταχυδρόμος, Ναυτεμπορική, Capital.gr, Liberal.gr, Ελεύθερος Τύπος, New York Times, ΙΕΛΚΑ, ΙΜΕ ΓΣΕΒΕΕ, ΓΣΕΒΕΕ, ΕΣΕΕ