ΕΝΦΙΑ: Ποιες αλλαγές φέρνει το ΜΙΔΑ

Ολα τα τετραγωνικά, όλα τα… λεφτά από ΕΝΦΙΑ και φόρο εισοδήματος στα ενοίκια. Υστερα από προετοιμασίες πολλών μηνών, αναβολές στο… λανσάρισμα και καθυστερήσεις, το υπουργείο Οικονομικών και η ΑΑΔΕ ετοιμάζονται να πατήσουν το κουμπί λειτουργίας του Μητρώου Ιδιοκτησίας Ακινήτων ακόμη και μέσα στον Ιούλιο εφόσον δεν υπάρξουν νέα απρόοπτα.

Με την ενσωμάτωση νομοθετικής διάταξης στο πολυνομοσχέδιο που ψηφίστηκε την Τετάρτη στη Βουλή, η κυβέρνηση θέτει δύο μεγάλους στόχους: πρώτον, να καταγράψει για πρώτη φορά την πραγματική χρήση των ακινήτων, ώστε να αποκαλύψει και τα κρυμμένα μισθώματα και δεύτερον, να υπολογίσει ΕΝΦΙΑ επί των πραγματικών τετραγωνικών.

Ουσιαστικά, θα εφαρμοστεί το επόμενο διάστημα το ίδιο μοντέλο που ίσχυσε προ ετών για τους δήμους. Τότε, οι ιδιοκτήτες κλήθηκαν να αποκαλύψουν τα πραγματικά τετραγωνικά, ώστε να υπολογίζονται ορθώς τα δημοτικά τέλη, με αντάλλαγμα ότι δεν θα αναζητηθούν ποσά αναδρομικά.

Τώρα, οι ιδιοκτήτες θα κληθούν να δηλώσουν τα πραγματικά τετραγωνικά –συνυπολογίζοντας τακτοποιήσεις, νομιμοποιήσεις, αδήλωτες μεταβολές κ.λπ.– με την υπόσχεση ότι θα επηρεαστεί μόνον ο ΕΝΦΙΑ του 2027 και κανένας προηγούμενος.

Το χρονοδιάγραμμα εφαρμογής αυτής της νέας απογραφής ακινήτων θα διαρκέσει μήνες, καθώς κάθε ιδιοκτήτης θα πρέπει να επαληθεύσει τα στοιχεία του κάθε περιουσιακού του στοιχείου, να το συνδέσει με τον αντίστοιχο κωδικό που έχει το κτηματολόγιο και φυσικά να δηλώσει τη χρήση του.

Στο ίδιο μητρώο θα δηλώνονται στο εξής και οι μισθώσεις για προφανείς λόγους άμεσης διασταύρωσης, ενώ ο νέος νόμος θέσπισε ήδη και τα πρόστιμα για τους παραβάτες, τα οποία φτάνουν έως και σε 1.000 ευρώ.

Το Μητρώο Ιδιοκτησίας Ακινήτων αρχίζει τη λειτουργία του μέσα στο αμέσως επόμενο χρονικό διάστημα και το υπουργείο Οικονομικών ανοίγει τα χαρτιά του όσον αφορά στη βασική πρόθεση: καταγραφή της χρήσης των ακινήτων και αποτύπωση των πραγματικών τετραγωνικών με «ασυλία» για το παρελθόν προκειμένου να αυξηθεί η φορολογητέα ύλη από το 2027 και μετά. Τόσο από τον ΕΝΦΙΑ όσο και από τον φόρο εισοδήματος ενοικίων.

Η στρατηγική επιλογή του οικονομικού επιτελείου θυμίζει έντονα την παλαιότερη, επιτυχημένη συνταγή των «ξεχασμένων τετραγωνικών» στους δήμους. Το Δημόσιο προτιμά να παραγράψει αναδρομικούς φόρους και πρόστιμα, προκειμένου να «καθαρίσει» τις βάσεις δεδομένων του και να εξασφαλίσει μια μόνιμη, διευρυμένη φορολογική βάση για τα επόμενα χρόνια. Με την τροπολογία που κατατέθηκε στη Βουλή, οι ιδιοκτήτες αποκτούν ένα καθαρό παράθυρο ευκαιρίας να αποτυπώσουν την πραγματική εικόνα των ακινήτων τους, χωρίς τον φόβο του αιφνιδιασμού από την εφορία για τις χρήσεις και τις επιφάνειες του παρελθόντος.

Οι δηλώσεις Ε9, οι πράξεις προσδιορισμού και τα πιστοποιητικά ΕΝΦΙΑ που έχουν εκδοθεί μέχρι σήμερα δεν θα θεωρούνται ανακριβείς μετά τη νέα δήλωση στο Μητρώο. Πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι αν ένας ιδιοκτήτης εμφανίσει τώρα επιπλέον τετραγωνικά (λόγω παλαιότερων τακτοποιήσεων ή ημιυπαίθριων), δεν θα βρεθεί αντιμέτωπος με αναδρομικές «καμπάνες» και πρόσθετους φόρους για τα έτη έως και το 2026. Η νέα, πραγματική επιφάνεια θα ληφθεί υπόψη για τον υπολογισμό του φόρου αποκλειστικά από το έτος 2027 και μετά.

Αντίστοιχα, η ρύθμιση λειτουργεί αμφίδρομα και για όσους διαθέτουν Ηλεκτρονική Ταυτότητα Κτιρίου που αποδεικνύει ότι το ακίνητό τους είναι μικρότερο από αυτό που αναγράφεται στα παλιά συμβόλαια ή στο κτηματολόγιο. Από το 2027, ο ΕΝΦΙΑ τους θα «κουρευτεί» αυτομάτως, προσαρμοσμένος στα πραγματικά (λιγότερα) τετραγωνικά.

Η τροπολογία ορίζει ρητώς ότι για να υποβληθεί η δήλωση πληροφοριακού χαρακτήρα για τη χρήση του ακινήτου στο ΜΙΔΑ, πρέπει υποχρεωτικά να έχει προηγηθεί η αντίστοιχη τροποποίηση στο Ε9. Με αυτόν τον τρόπο, η ΑΑΔΕ «κλειδώνει» τη διαλειτουργικότητα των συστημάτων: ο ιδιοκτήτης αναγκάζεται να επικαιροποιήσει τα περιουσιακά στοιχεία του ακινήτου και αυτά μεταφέρονται αυτόματα στο μητρώο χρήσης, δημιουργώντας έναν αδιάρρηκτο ψηφιακό φάκελο.

Το ΜΙΔΑ έρχεται να βάλει οριστικό τέλος και στις «γκρίζες» μισθώσεις, με την ΑΑΔΕ να ρίχνει το βάρος της στους ελέγχους των αγροτεμαχίων και των ακινήτων που συνδέονται με κρατικές ενισχύσεις (π.χ. ΟΠΕΚΕΠΕ). Οι διασταυρώσεις θα είναι εξονυχιστικές, καθώς η παράλειψη δήλωσης χρήσης εντός τριών μηνών από την εκμίσθωση ή τη δωρεάν παραχώρηση θα επιφέρει άμεσο διοικητικό πρόστιμο 500 ευρώ. Αν δε, λόγω της παράλειψης υποβολής δήλωσης, έχουν εισπραχθεί παράνομα επιδοτήσεις (π.χ. αγροτικές ενισχύσεις μέσω ΟΠΕΚΕΠΕ, επιστροφές ενοικίου κ.λπ.) το πρόστιμο θα διπλασιάζεται φτάνοντας στα 1.000 ευρώ. Με νομοθετική αλλαγή της τελευταίας στιγμής ορίστηκε ότι το τρίμηνο περιθώριο θα ξεκινήσει να μετράει από την 1η Νοεμβρίου του 2026 και μετά, ώστε να μην αιφνιδιαστούν οι ενδιαφερόμενοι μέσα στο καλοκαίρι.

Πηγή: kathimerini.gr