Αναντιστοιχία μεταξύ των περιοχών με ισχυρό επενδυτικό ενδιαφέρον για Κέντρα Δεδομένων (ΚΔ – Data centers) και εκείνων με τη μεγαλύτερη δυνατότητα σύνδεσης στο ηλεκτρικό δίκτυο καταγράφεται σε μια αγορά που δυνητικά μπορεί να κινητοποιήσει επενδύσεις 10 δισ. ευρώ.
Σύμφωνα με μελέτη της PwC που εκπονήθηκε για λογαριασμό του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και παρουσιάστηκε χθες στο πλαίσιο συζήτησης για την ορθή χωροθέτηση των σχετικών εγκαταστάσεων, η συνολική δυναμικότητα σύνδεσης στο δίκτυο μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας για ΚΔ εκτιμάται ότι θα αυξηθεί από περίπου 1,9 GW το 2025 σε 2,9 GW το 2034, δημιουργώντας περιθώριο για νέες επενδύσεις.
Παράλληλα, εντοπίζεται κενό δυναμικότητας της τάξης των 300 έως 700 MW, το οποίο θα μπορούσε να καλυφθεί εφόσον μέρος του επενδυτικού ενδιαφέροντος κατευθυνθεί σε άλλες Περιφέρειες της χώρας και όχι αποκλειστικά στην Αττική, για την οποία εκτιμάται ότι δύσκολα μπορεί να «σηκώσει» περισσότερα ΚΔ από αυτά που έχουν ήδη εξαγγελθεί.
Με βάση τη διαθεσιμότητα ισχύος του ηλεκτρικού δικτύου έως το 2034, τις μεγαλύτερες δυνατότητες φιλοξενίας νέων ΚΔ εμφανίζουν η Δυτική Μακεδονία με 630 MW, η Θεσσαλία με 605 MW, η Κεντρική Μακεδονία με 485 MW και η Στερεά Ελλάδα με 480 MW. Ακολουθούν η Ανατολική Μακεδονία και Θράκη με 375 MW, η Ήπειρος και η Δυτική Ελλάδα με 250 MW, η Πελοπόννησος με 210 MW, η Αττική με 180 MW και η Κρήτη με 140 MW.
Ωστόσο, από πλευράς επενδυτικής ελκυστικότητας για την εγκατάσταση ΚΔ, στην κορυφή βρίσκονται η Αττική, η Κρήτη και η Πελοπόννησος, ενώ ακολουθούν η Δυτική Μακεδονία, η Κεντρική Μακεδονία, η Ήπειρος και η Δυτική Ελλάδα, η Θεσσαλία, η Στερεά Ελλάδα και η Ανατολική Μακεδονία – Θράκη. Ως βασικοί κόμβοι εγκατάστασης (Tier A) αναδεικνύονται η Αττική, η Δυτική Μακεδονία, η Κεντρική Μακεδονία, η Κρήτη και η Πελοπόννησος.
Η επιλογή τοποθεσίας για την εγκατάσταση ΚΔ δεν εξαρτάται μόνο από τη διαθεσιμότητα ηλεκτρικής ισχύος, αλλά και από πρόσθετους παράγοντες που επηρεάζουν την επενδυτική απόφαση. Σύμφωνα με τη μελέτη της PwC, καθοριστικό ρόλο παίζει η συνδεσιμότητα, δηλαδή η ύπαρξη πολλαπλών τηλεπικοινωνιακών διαδρομών και παρόχων που διασφαλίζουν υψηλή αξιοπιστία των ψηφιακών υποδομών.
Εξίσου σημαντική είναι η εγγύτητα σε μεγάλα αστικά κέντρα, καθώς η πρόσβαση σε επιχειρηματικά οικοσυστήματα και τελικούς χρήστες αποτελεί βασικό κριτήριο για τους επενδυτές.
Πρωταθλήτρια η Αττική
Βάσει της μελέτης της PwC, το συνολικό εκδηλωμένο επενδυτικό ενδιαφέρον για ΚΔ στη χώρα εκτιμάται μεταξύ 1,4 και 2,2 GW, με το μεγαλύτερο μέρος να συγκεντρώνεται στην Αττική, η οποία απορροφά περίπου το 65% των σχεδιαζόμενων επενδύσεων.
Από το σύνολο αυτό, περίπου 0,8 GW αφορά ήδη ανακοινωμένα επενδυτικά σχέδια, ενώ επιπλέον 1,2 GW αντιστοιχεί σε 20 αιτήματα σύνδεσης στο σύστημα μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας (ΑΔΜΗΕ) και περίπου 0,2 GW σε αιτήματα σύνδεσης στο δίκτυο διανομής (ΔΕΔΔΗΕ). Στην Αττική το ενδιαφέρον εκτιμάται μεταξύ 800 και 1.260 MW, εκ των οποίων περίπου 330 MW έχουν ήδη λάβει όρους σύνδεσης.
Πέρα από την Αττική, επενδυτικό ενδιαφέρον καταγράφεται και σε άλλες περιοχές της χώρας, όπως η Βοιωτία (περίπου 275 MW) και η Δυτική Μακεδονία (140–440 MW), ενώ μικρότερες εγκαταστάσεις ή σχέδια ανάπτυξης εμφανίζονται σε Θεσσαλονίκη, Κόρινθο, Κρήτη και Μεγαλόπολη.
Μόνιμες θέσεις εργασίας
Όπως επεσήμανε ο Λευτέρης Κατσουλιέρης, Strategy Director, Deals & Strategy της PwC Ελλάδας, η ανάπτυξη νέων ΚΔ συνολικής ισχύος περίπου 1 GW θα μπορούσε να κινητοποιήσει επενδύσεις της τάξης των 10 δισ. ευρώ (περίπου 10 εκατ. ευρώ ανά MW, πριν τον υπολογιστικό εξοπλισμό), να δημιουργήσει περίπου 1.000 μόνιμες θέσεις εργασίας υψηλής εξειδίκευσης και να ενισχύσει τη φιλοδοξία μετατροπής της Ελλάδας σε περιφερειακό κόμβο ψηφιακών υποδομών στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Σήμερα, πάντως, η αγορά των ΚΔ βρίσκεται ακόμη σε πρώιμο στάδιο ανάπτυξης και η ενέργεια που καταναλώνει αντιστοιχεί μόλις στο 0,1% της συνολικής κατανάλωσης στη χώρα. Στην πράξη, οι επενδύσεις σε ΚΔ προχωρούν με βάση τις ανάγκες σε χωρητικότητα και δεν υπάρχουν ενδείξεις ότι ο ρυθμός ανάπτυξής τους θα υπερβεί τις δυνατότητες των ενεργειακών υποδομών.
Σταυροδρόμι τριών ηπείρων
Ο υπουργός Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, Δημήτρης Παπαστεργίου, επεσήμανε κατά την εκδήλωση ότι η Ελλάδα βρίσκεται σε ένα ιδιαίτερα στρατηγικό σημείο, στο σταυροδρόμι τριών ηπείρων – Ευρώπης, Ασίας και Αφρικής. Σε συνδυασμό με το γεγονός ότι από τη Μεσόγειο διέρχονται σημαντικά τηλεπικοινωνιακά καλώδια και δίκτυα οπτικών ινών, η χώρα διαθέτει ένα σημαντικό πλεονέκτημα που μπορεί να αξιοποιήσει για να εξελιχθεί σε ισχυρό κόμβο δεδομένων και ψηφιακών υποδομών για τη Νοτιοανατολική Μεσόγειο και την ευρύτερη περιοχή.
Ο κ. Παπαστεργίου στο περιθώριο της εκδήλωσης αναφέρθηκε και σε μια σημαντική πρωτοβουλία που έχει πάρει η χώρα μας. Βρίσκεται σε επαφή με την κυβέρνηση της Ιταλίας προκειμένου να καταρτιστεί ένα σχέδιο διασφάλισης της ασφάλειας των υποθαλάσσιων καλωδίων οπτικών ινών της περιοχής. Οι σε εξέλιξη συζητήσεις τελούν στο πλαίσιο σχετικής πρόσκλησης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής (πρόγραμμα Συνδέοντας την Ευρώπη – Connecting Europe Facility – CEF).
Στη συζήτηση που ακολούθησε την παρουσίαση της μελέτης, ο γενικός γραμματέας του υπουργείου Περιβάλλοντος, Ευθύμιος Μπακογιάννης, υπογράμμισε πέντε βασικούς παράγοντες που πρέπει να λαμβάνονται υπόψη κατά τη χωροθέτηση των ΚΔ: την τήρηση της κατάλληλης κλίμακας των εγκαταστάσεων σε σχέση με το περιβάλλον, την ανάγκη για υπόγειες ενεργειακές συνδέσεις, τον σχεδιασμό κτιρίων που δεν δημιουργούν αισθητική όχληση, καθώς και την αντιμετώπιση των ζητημάτων της θερμικής νησίδας και του θορύβου.
Όπως σημείωσε, με βάση το ισχύον θεσμικό πλαίσιο τέτοιες υποδομές μπορούν να αναπτυχθούν σχεδόν παντού. Ωστόσο, στο πλαίσιο της εκπόνησης των Τοπικών Πολεοδομικών Σχεδίων (ΤΠΣ), το υπουργείο Περιβάλλοντος έχει δώσει κατεύθυνση τα Κέντρα Δεδομένων να χωροθετούνται κατά προτεραιότητα σε οργανωμένους χώρους παραγωγικών επενδύσεων.
Ο διευθύνων σύμβουλος της Digital Realty και πρόεδρος του Greek Data Center Association, Αλέξανδρος Μπεχράκης, υπογράμμισε ότι για να γίνει η Ελλάδα ανταγωνιστική στον τομέα των ΚΔ απαιτείται επιτάχυνση των διαδικασιών αδειοδότησης, ενώ διευκρίνισε ότι δεν υφίσταται ζήτημα κατανάλωσης νερού, καθώς οι εγκαταστάσεις αυτές δεν χρησιμοποιούν ανοιχτό κύκλωμα νερού.
Γενικότερα, η αγορά των ΚΔ επισημαίνει την ανάγκη αλλαγών στον τρόπο με τον οποίο δίνονται οι άδειες και δεσμεύεται ηλεκτρικός χώρος, ώστε να διασφαλίζεται ότι τα αιτήματα αντιστοιχούν σε πραγματικές επενδύσεις.
Προς επίρρωση των παραπάνω, ο αντιπρόεδρος του ΑΔΜΗΕ, Ιωάννης Μάργαρης, ανέφερε ότι από τα 500 MW που έχουν δεσμευτεί μέχρι σήμερα στην υψηλή τάση, κατασκευάζονται στην πράξη υποδομές περίπου 90 MW. «Δεν λέω ότι δεν θα γίνουν τα υπόλοιπα. Δεν μπορώ να το εκτιμήσω. Χρειάζονται όμως κανόνες και συγκεκριμένα κριτήρια για το ποιος δεσμεύει ηλεκτρικό χώρο και για πόσο χρόνο», σχολίασε.
Τον ρόλο του ομίλου ΟΤΕ στην ανάδειξη της Ελλάδας σε ψηφιακό κόμβο ανέδειξε ο Γιάννης Κωνσταντινίδης, Chief Officer στρατηγικής, μετασχηματισμού και χονδρικής του ομίλου. Όπως σημείωσε, βασικοί πυλώνες ενός ψηφιακού κόμβου είναι τα ΚΔ και οι υποδομές συνδεσιμότητας, τονίζοντας ότι «αν τα ΚΔ είναι η καρδιά της ψηφιακής οικονομίας, οι υποδομές συνδεσιμότητας είναι οι αρτηρίες που τη τροφοδοτούν».
Ειδικότερα, ανέφερε ότι η Ελλάδα συνδέεται μέσω Μεσογείου με ένα από τα μεγαλύτερα διηπειρωτικά καλώδια σήμερα, το Asia-Africa-Europe-1 (ΑΑΕ1), στο οποίο ο ΟΤΕ συμμετέχει μαζί με άλλους μεγάλους παρόχους. Το καλώδιο αυτό, μήκους 25.000 χιλιομέτρων, ξεκινά από το Χονγκ Κονγκ και καταλήγει στα Χανιά της Κρήτης. Όπως σημείωσε ο κ. Κωνσταντινίδης, «η χωρητικότητά του είναι τεράστια, ικανή να εξυπηρετήσει περίπου 60 Tbps, δηλαδή περίπου 12 φορές τη συνολική κίνηση ευρυζωνικότητας της Ελλάδας». Και πρόσθεσε: «Πέρα από την υποθαλάσσια υποδομή, υπάρχουν και οι επίγειες cross-border διασυνδέσεις με όλες τις γειτονικές χώρες και ειδικότερα με την Τουρκία που αποτελεί μια επιπλέον βασική πύλη της χώρας για την κίνηση εξ’ ανατολών. Εκεί έχουμε cross-border interconnection της τάξης των 10Tbps.»
Σε ό,τι αφορά τις υποδομές εντός της χώρας, ο κ. Κωνσταντινίδης σημείωσε ότι το δίκτυο κορμού του ΟΤΕ είναι αναμφίβολα το μεγαλύτερο δίκτυο οπτικών ινών, τόσο σε επίγειες όσο και σε υποβρύχιες υποδομές, με συνολικό μήκος 56.000 χλμ. Μάλιστα, αυτή τη στιγμή, κατασκευάζονται 8 νέα υποβρύχια καλώδια στο Αιγαίο.
Πηγή: naftemporiki.gr
