Με τις υψηλές χονδρεμπορικές τιμές ρεύματος να έχουν πάρει την ανιούσα το επιτελείο του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας (ΥΠΕΝ) αναζήτησε τρόπο για την ελάφρυνση μικρών και μεσαίων επιχειρήσεων.
Και καθώς η επιδότηση των τιμολογίων ηλεκτρικής ενέργειας για αυτές (σε αντίθεση με τα νοικοκυριά) προϋποθέτει έγκριση από την Κομισιόν, αποφασίστηκε τελικά να τους κάνει ένα απροσδόκητο «δώρο» περίπου 400 εκατ. ευρώ, ποσό που όφειλαν να επιστρέψουν στα ταμεία του ΔΑΠΕΕΠ (Διαχειριστής Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης).
Το ΕΤΜΕΑΡ
Πρόκειται για κονδύλια που θα έπρεπε να επιστρέψουν διότι από το 2019 χρεώνονται με μειωμένο ΕΤΜΕΑΡ (Ειδικό Τέλος για τη Μείωση Εκπομπών Αερίων Ρύπων), ενώ δεν το δικαιούνται. Ειδικότερα, σύμφωνα με κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ που εγκρίθηκαν το 2018 και ενσωματώθηκαν στην εθνική νομοθεσία το 2019, καταναλωτές που δραστηριοποιούνται σε συγκεκριμένους κλάδους δραστηριότητας και έχουν υψηλή ένταση ηλεκτρικής ενέργειας είναι δικαιούχοι μειωμένης χρέωσης ΕΤΜΕΑΡ. Ωστόσο, υπήρξαν …παρεξηγήσεις στον τρόπο με τον οποίο προσδιορίζονταν οι δικαιούχοι.
Σύμφωνα με τα όσα ανέφερε χθες, μιλώντας σε δημοσιογράφους, ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας κ. Θόδωρος Σκυλακάκης, είναι μια απόφαση που ελήφθη σε επίπεδο πρωθυπουργού. «Δεν θα υπάρξει κανενός είδους επιστροφή σε σχέση με το ΕΤΜΕΑΡ. Υπάρχει αυτή η πολύ μεγάλη εκκρεμότητα, η οποία δεν θα επιλυθεί εις βάρος των μικρομεσαίων επιχειρήσεων, δεδομένου ότι δεν αποτελεί δικό τους σφάλμα που καθυστέρησε η εφαρμογή του. Συνεπώς, δεν πρόκειται να υπάρξει αναδρομική ισχύ. Πρόκειται για εκατοντάδες εκατομμύρια που θα είναι προς όφελος των μικρών και μικρομεσαίων επιχειρήσεων», τόνισε ο υπουργός.
Το έσοδο
Από το τελευταίο δημοσιευμένο δελτίο του ΔΑΠΕΕΠ (Απρίλιος 2024) προκύπτει πρόσθετο έσοδο ΕΤΜΕΑΡ μετά τις εκκαθαρίσεις του πληροφοριακού συστήματος για την υπαγωγή δικαιούχων σε καθεστώς μειωμένων χρεώσεων για τα έτη 2019, 2020 και 2021 ύψους 78,2 εκατ. ευρώ, 60,39 εκατ. ευρώ και 78,23 εκατ. ευρώ αντίστοιχα. Ήτοι συνολικά 216,82 εκατ. ευρώ θα έπρεπε να επιστρέψουν οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις, κυρίως εμπορικές και τουριστικές επιχειρήσεις, στα ταμεία του Διαχειριστή για τη συγκεκριμένη τριετία, ενώ άλλα τόσα υπολογίζονται τα κονδύλια που θα έπρεπε να επιστραφούν για τα επόμενα έτη.
Σύμφωνα με τα όσα επεσήμανε χθες η πολιτική ηγεσία του ΥΠΕΝ, αναμένεται άμεσα υπουργική απόφαση που θα αλλάζει τα δεδομένα για την αναδρομική εκκαθάριση των χρεώσεων ΕΤΜΕΑΡ. Να σημειωθεί ότι στις 14.06.2024 ο ΔΑΠΕΕΠ είχε αποστείλει ειδοποιητήρια στους προμηθευτές ρεύματος που τους ενημέρωνε ότι οφείλουν έως τις 15.07.2024, να αποδώσουν τα ποσά της αναδρομικής εκκαθάρισης των χρεώσεων ΕΤΜΕΑΡ των ετών 2019–2020 τα οποία αφορούν σε καταναλωτές οι οποίοι δεν κατέστησαν δικαιούχοι μειωμένων χρεώσεων. Μάλιστα, εντός του τρέχοντος έτους θα γινόταν και η αναδρομική εκκαθάριση για τα έτη 2021, 2022, 2023 και 2024.
Οφείλονται 120 εκατ. στους βιομηχανικούς καταναλωτές
Από την πλευρά της, η ΕΒΙΚΕΝ (Ένωση Βιομηχανικών Καταναλωτών Ενέργειας) αναδεικνύει ένα ακόμη πρόβλημα για τον τρόπο με τον οποίο θα πρέπει να προσδιορίζονται οι δικαιούχοι του μειωμένου ΕΤΜΕΑΡ. Σε πρόσφατη επιστολή της προς το ΥΠΕΝ ανέφερε ότι πρέπει να προχωρήσει χωρίς περαιτέρω καθυστερήσεις η κοινοποίηση στην Κομισιόν του σχήματος κρατικής ενίσχυσης για μειωμένο ΕΤΜΕΑΡ σε επιλέξιμες βιομηχανίες.
Όπως υπογραμμίζεται, οι νέες κατευθυντήριες γραμμές της ΕΕ περιορίζουν την εφαρμογή μειωμένου ΕΤΜΕΑΡ μόνο σε επιλέξιμους βιομηχανικούς κλάδους και δεν επιτρέπουν πλέον την επέκταση σε άλλες κατηγορίες καταναλωτών. Σύμφωνα με την ΕΒΙΚΕΝ λόγω της καθυστέρησης στην εκκαθάριση των ετών 2021, 2022 και 2023 οφείλονται συνολικά περίπου 120 εκατ. ευρώ στις επιλέξιμες βιομηχανίες, κυρίως της μέσης τάσης.
Όπως επισημαίνει ο πρόεδρος της ΕΒΙΚΕΝ κ. Αντώνης Κοντολέων, «ποτέ δεν καθορίστηκαν ποιοί δικαιούνται μειωμένο ΕΤΜΕΑΡ και συνέχισε να χρεώνεται ο καθένας βάσει της τάσης που ήταν χρεωμένος μέχρι και σήμερα και αφέθηκε στον πατριωτισμό όλων να μπουν στην πλατφόρμα του ΔΑΠΕΕΠ για να χρεωθούν απολογιστικά το σωστό ΕΤΜΕΑΡ».
Η πιο απλή λύση, σύμφωνα με τον ίδιο, θα ήταν να χρεώνονται βάσει της χρήσης (π.χ. βιομηχανική, εμπορική), πληροφορία την οποία διαθέτει ο ΔΕΔΔΗΕ. «Στην ουσία εάν δεν καταλογιστούν τα ορθά ποσά ΕΤΜΕΑΡ από 1/1/2019 πρόκειται περί παράνομης κρατικής ενίσχυσης και είναι σίγουρο ότι θα μας εγκαλέσει η Επιτροπή», υπογραμμίζει ο ίδιος. Και θέτει τα εξής ερωτήματα προς τους αρμοδίους: «Αφού συμφωνούμε όλοι ότι χρεώνεται λάθος ΕΤΜΕΑΡ, γιατί τον Ιούλιο του 2024 συνεχίζει και χρεώνεται πάλι λάθος και δεν αλλάζει με τη χρήση; Γιατί καθυστερεί η κοινοποίηση του νέου μηχανισμού; Γιατί οφείλονται από το 2021 στις βιομηχανίες της χώρας 40εκατ. ευρώ/έτος; Σε ορισμένες μεγάλες βιομηχανίες τα οφειλόμενα ποσά φτάνουν το 1 εκατ. ευρώ/έτος».
Σε κάθε περίπτωση, το «δώρο» των 400 εκατ. ευρώ στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις αναμένεται να επηρεάσει τον Ειδικό Λογαριασμό Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΕΛ-ΑΠΕ) από τον οποίο αποζημιώνονται οι μονάδες ΑΠΕ και ο οποίος είναι ήδη ελλειμματικός. Σύμφωνα με τα όσα ανέφερε χθες ο κ. Σκυλακάκης, «θα πρέπει να κάνουμε υπομονή και να δούμε πως οι υψηλές τιμές ρεύματος αυτές τις ημέρες θα επηρεάσουν τα έσοδά του».
Όπως σημείωσε, αυτές τις ημέρες το έλλειμμα του μειώνεται, ενώ σε αυτόν θα κατευθυνθούν και επιπλέον 200 εκατ. ευρώ από το Ταμείο Ανάκαμψης. Και κατέληξε: «Θα περιμένουμε να ισορροπήσει η αγορά και θα αντιδράσουμε προς το τέλος του έτους».